(CAO) Hãng tin Reuters đưa tin vào ngày 22/8 tới, Hàn Quốc sẽ cho một tàu container khởi hành đi châu Âu qua tuyến đường vòng qua Bắc Cực. Chuyến đi nhằm thử nghiệm tính khả thi về mặt thương mại của tuyến đường hiểm trở vốn được mở ra nhờ hiện tượng băng biển tan chảy này. Sự kiện đã nhận được sự chú ý từ cộng đồng quốc tế.
Chuyến đi lần này cũng được giới quan sát nhận định có thể tiềm ẩn nguy cơ gây căng thẳng với các đồng minh Phương Tây của Hàn Quốc do nó đòi hỏi sự hợp tác từ phía Nga.
Nếu thành công, đây sẽ là chuyến vận tải thương mại đầu tiên của Hàn Quốc đến châu Âu qua Bắc Cực, đưa nước này gia nhập nhóm các quốc gia (như Trung Quốc và Nga) có doanh nghiệp vận tải biển từng thử nghiệm hoặc khai thác dịch vụ chở hàng trên tuyến đường này.
Theo thông tin từ đơn vị vận hành PanStar, con tàu PanStar Acro sẽ khởi hành từ cảng Busan (Hàn Quốc) đi về phía bắc, ghé qua các cảng Felixstowe (Anh), Rotterdam (Hà Lan) và Gdansk (Ba Lan) trước khi quay trở về; tổng thời gian hành trình dự kiến kéo dài từ 40 đến 45 ngày.
"Vào khoảng tháng 9 - thời điểm diễn ra phần lớn hành trình này - băng biển Bắc Cực thường ở mức thấp nhất trong năm, giúp việc di chuyển an toàn hơn" - một quan chức của tập đoàn cho biết với điều kiện giấu tên.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung đã đặt việc vận tải biển qua Bắc Cực làm ưu tiên hàng đầu. Các quan chức cho rằng hoạt động này có thể giúp biến cảng Busan ở phía đông nam Hàn Quốc thành một trung tâm hàng hải toàn cầu, đồng thời đưa Bắc Cực trở thành tuyến đường thương mại thường xuyên vào năm 2030.

Hành trình dự kiến của
tàu container Hàn Quốc đi từ cảng Busan đến Châu Âu vòng qua Bắc Cực (đường màu xanh dương) thay vì tuyến đường truyền thống vòng xuống eo Malacca, qua kênh đào Suez (đường màu vàng) - Ảnh: Reuters
Tuy nhiên, các nhà ngoại giao phương Tây tỏ ra không hài lòng với kế hoạch này, bởi nó đòi hỏi Seoul phải tham vấn Nga và xin giấy phép cho chuyến đi của tàu.
Các chuyên gia về vận tải biển tại Bắc Cực cũng nhận định rằng Hàn Quốc có thể đối mặt với nguy cơ vi phạm các lệnh trừng phạt của Phương Tây nếu tàu cần sự hỗ trợ của Nga để giải quyết các sự cố trên đường đi, chẳng hạn như bị kẹt trong băng.
Tình trạng băng biển Bắc Cực tan nhanh hơn do biến đổi khí hậu đã khiến việc thử nghiệm Tuyến đường Biển phía Bắc (NSR) trở nên khả thi hơn trong mùa hè này. Khi lưu lượng giao thông trên tuyến đường này gia tăng, Trung tâm Hậu cần Vùng Cực Bắc (Centre for High North Logistics) – một tổ chức của Na Uy chuyên theo dõi hoạt động hàng hải – cho biết đã có 88 tàu thực hiện 103 chuyến đi qua NSR vào năm ngoái; con số này tăng so với mức 97 chuyến vào năm 2024 và 43 chuyến vào năm 2022, với sự tham gia chủ yếu từ các quốc gia như Nga và Trung Quốc.
Bộ Đại dương và Thủy sản Hàn Quốc cho biết tuyến đường Bắc Cực này có thể rút ngắn hành trình tới 35% so với tuyến đường truyền thống qua Kênh đào Suez, đồng thời giúp tiết kiệm nhiên liệu.
Tuy nhiên, việc đánh giá tính khả thi về mặt thương mại có thể phức tạp hơn.
Trong một nghiên cứu công bố năm ngoái trên tạp chí Ocean Policy Research, cựu sĩ quan hải quân Hyewon Choi cho biết chi phí vận chuyển trên tuyến đường Bắc Cực bị đẩy lên cao bởi các yếu tố như giới hạn kích thước tàu và chi phí bảo hiểm.
"Chúng ta không thể sử dụng NSR quanh năm" - ông chia sẻ với Reuters, đồng thời nhấn mạnh các tàu container chỉ có thể lưu thông trên tuyến đường này trong ba tháng mùa hè khi băng tan.
PanStar – công ty được chọn trong một gói thầu do chính phủ hỗ trợ để thực hiện chuyến hải trình thử nghiệm – đã mua lại một tàu container có sức chứa 2.700 TEU từ hãng HMM. Công ty hiện đang cải tạo con tàu này để phù hợp với việc di chuyển ở vùng cực và bố trí một thủy thủ đoàn gồm 20 người Hàn Quốc và Indonesia.
Công ty cho biết họ đang tìm kiếm nguồn hàng với khối lượng ít nhất 1.300 TEU – bao gồm phụ tùng ô tô, thực phẩm và mỹ phẩm – cũng như các lô hàng từ Trung Quốc và Nhật Bản; trong đó, các khách hàng Nhật Bản đã bày tỏ sự quan tâm.