Mùa 4 và điểm nhấn "ngân hàng ý tưởng"
Đây là mùa thứ tư của cuộc thi "Dữ liệu với cuộc sống - Data for Life" do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội - Bộ Công an chủ trì. Nếu như 3 mùa trước đánh dấu quá trình mở rộng từ sân chơi trong nước ra tầm quốc tế, thì mùa 4 với chủ đề "Build Together" tập trung vào tinh thần cùng nhau kiến tạo, trong đó "Ngân hàng ý tưởng" tiếp tục là điểm nhấn được kế thừa và mở rộng từ mùa trước.
Cuộc thi Mùa 4 được xây dựng trên cơ sở các văn bản chỉ đạo lớn về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Theo Kế hoạch số 398/KH-BCA-C06 ngày 21/5/2026 của Bộ Công an, cuộc thi thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Quyết định số 06/QĐ-TTg ngày 06/01/2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án 06; và Chỉ thị số 07/CT-TTg ngày 14/3/2025 của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh triển khai Đề án 06.
Tọa đàm về "Đổi mới sáng tạo, ứng dụng dữ liệu với cuộc sống và các giải pháp công nghệ" trong khuôn khổ Vòng chung kết Mùa 2 năm 2024
Một trong những mục đích trọng tâm được nêu trong kế hoạch là tạo cơ chế kết nối và huy động nguồn lực theo mô hình "3 nhà”: Nhà nước, Nhà trường và Nhà doanh nghiệp nhằm thúc đẩy tìm kiếm, hợp tác nghiên cứu, phát triển và triển khai các giải pháp công nghệ có tính ứng dụng cao, phục vụ xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số. Về đối tượng dự thi, cuộc thi mở cho công dân Việt Nam và người nước ngoài có quan tâm, đam mê trong lĩnh vực công nghệ, đổi mới sáng tạo và ứng dụng dữ liệu; mỗi đội thi có thể bao gồm từ 3 đến 10 thành viên.
Giải "đề bài" từ thực tế đời sống
Điểm nhấn của Mùa 4 nằm ở cách tổ chức giai đoạn "Ngân hàng ý tưởng" (Problem Bank). Trước khi chính thức triển khai các vòng thi, Ban Tổ chức xây dựng "Ngân hàng ý tưởng" nhằm thu thập, tổng hợp và chuẩn hóa các bài toán thực tiễn, giúp bảo đảm các giải pháp được phát triển gắn với nhu cầu thực tế của xã hội và có khả năng triển khai. Phạm vi thu thập trải rộng trên nhiều lĩnh vực ưu tiên, bao gồm Chính phủ số và dịch vụ công trực tuyến; quản lý đô thị thông minh và giao thông; y tế và chăm sóc sức khỏe; giáo dục và đào tạo; môi trường và phát triển bền vững; an ninh, an toàn xã hội; kinh tế số và thương mại điện tử; bảo đảm an ninh mạng, an ninh dữ liệu; văn hóa số và truyền thông số; cùng các lĩnh vực khác liên quan đến khai thác dữ liệu và công nghệ phục vụ lợi ích cộng đồng.
Để bảo đảm tính đa dạng và đại diện cho nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội, Ban Tổ chức triển khai 3 hình thức thu thập ý tưởng. Thứ nhất là tổ chức hội thảo chuyên đề tại ba miền Bắc, Trung, Nam, phối hợp với các bộ, ban, ngành, địa phương, cơ sở đào tạo để nhận diện các điểm nghẽn, khó khăn trong quản lý Nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội. Thứ hai là khảo sát thực địa tại một số lĩnh vực, địa bàn, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp để ghi nhận trực tiếp khó khăn, vướng mắc trong quá trình vận hành. Thứ ba là xây dựng nền tảng trực tuyến tiếp nhận ý tưởng, đề xuất bài toán từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.
Đội thi Zero To Hero thuyết trình về giải pháp phòng ngừa nguy cơ an ninh xã hội của công dân từ 13 - 25 tuổi tại Mùa 2 năm 2024
Cách làm này không xa lạ với những ai theo dõi cuộc thi. Ở Mùa 3 năm 2025, hạng mục "Ngân hàng ý tưởng" ra đời lần đầu và nhanh chóng ghi nhận hơn 100 ý tưởng đóng góp từ cộng đồng, trải rộng trên các lĩnh vực quản lý hành chính công, tài chính - ngân hàng và ứng dụng trí tuệ nhân tạo cho các vấn đề giáo dục, y tế, môi trường. Mùa 4 tiếp nối và mở rộng cơ chế đó thành một giai đoạn được tổ chức bài bản với 3 kênh thu thập song song.
Lộ trình từ ý tưởng đến sản phẩm
Sau giai đoạn "Ngân hàng ý tưởng", cuộc thi Mùa 4 được tổ chức theo nhiều giai đoạn nhằm bảo đảm quá trình phát triển giải pháp diễn ra bài bản, từ ý tưởng ban đầu đến sản phẩm có khả năng ứng dụng thực tiễn.
Vòng 1 là vòng tuyển chọn hồ sơ (Application Round), với mục tiêu thu hút và tuyển chọn các cá nhân, nhóm và tổ chức có năng lực, ý tưởng phù hợp. Các đội thi nộp hồ sơ đăng ký tại website https://dataforlife.vn, bao gồm thông tin đội thi, bài toán lựa chọn từ Ngân hàng ý tưởng, mô tả sơ bộ về giải pháp đề xuất, và định hướng công nghệ, dữ liệu sử dụng. Kết thúc vòng này, Ban Tổ chức lựa chọn từ 50 đến 60 đội thi bước vào vòng tiếp theo.
Website cuộc thi Dữ liệu với cuộc sống - Data for Life
Vòng 2 là vòng phát triển giải pháp (Development Round), hỗ trợ các đội thi xây dựng sản phẩm mẫu (prototype) hoặc sản phẩm tối thiểu (MVP). Trong giai đoạn này, các đội nghiên cứu dữ liệu và bài toán, thiết kế kiến trúc giải pháp, phát triển sản phẩm mẫu, đồng thời được Ban Tổ chức hỗ trợ thông qua các buổi đào tạo, hội thảo chuyên môn, chương trình cố vấn và hạ tầng công nghệ. Kết thúc vòng này, Ban Giám khảo lựa chọn khoảng 20 đội thi xuất sắc.
Vòng 3 là vòng triển lãm và trình diễn giải pháp (Exhibition Round), nơi các đội trưng bày sản phẩm, khách tham quan và chuyên gia trực tiếp trải nghiệm giải pháp, còn doanh nghiệp và nhà đầu tư có thể tìm kiếm cơ hội hợp tác. Ban Tổ chức triển khai hệ thống bình chọn cộng đồng để khuyến khích sự tham gia của công chúng. Trên cơ sở kết quả, 6 đội thi xuất sắc nhất được lựa chọn vào vòng chung kế.
Vòng 4 là vòng chung kết (Final Round), nơi các đội trình bày giải pháp trước Ban Giám khảo và khách mời thông qua thuyết trình, trình diễn sản phẩm và trả lời câu hỏi, để lựa chọn các giải pháp xuất sắc nhất và giới thiệu các dự án tiềm năng tới cộng đồng, doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Về cơ cấu giải thưởng, cuộc thi dự kiến trao các giải chính gồm 1 giải Nhất, 2 giải Nhì và 3 giải Ba, cùng các giải phụ như giải pháp sáng tạo nhất, giải pháp có tác động xã hội lớn nhất, giải pháp công nghệ ấn tượng nhất và giải pháp được cộng đồng bình chọn nhiều nhất. Giá trị cụ thể của các giải thưởng do Ban Tổ chức công bố và có thể điều chỉnh tùy theo nguồn lực tài trợ.
Một điểm đáng chú ý trong công tác tổ chức mùa 4 là nguyên tắc huy động và tiếp nhận tài trợ. Bộ Công an không trực tiếp tiếp nhận tài trợ, kinh phí tài trợ hoặc các khoản tài trợ bằng tiền từ doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân để tổ chức cuộc thi. Việc huy động, tiếp nhận, quản lý và sử dụng các nguồn lực tài trợ được thực hiện thông qua đơn vị truyền thông của Đài Truyền hình Việt Nam, bảo đảm công khai, minh bạch, đúng quy định của pháp luật. Bên cạnh nguồn tài trợ từ doanh nghiệp, cuộc thi còn khuyến khích sự hỗ trợ từ các cơ sở đào tạo, tổ chức nghiên cứu thông qua việc cung cấp chuyên gia cố vấn, giảng viên, địa điểm tổ chức, phòng thí nghiệm, hạ tầng nghiên cứu; cũng như sự đồng hành của các tổ chức quốc tế và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Về mặt tổ chức, chương trình Mùa 4 dự kiến diễn ra tại 3 thành phố là Hà Nội, Đà Nẵng và TPHCM, trong khoảng thời gian từ ngày 10/6 đến 10/7/2026 đối với giai đoạn "Ngân hàng ý tưởng".
Nếu trước đây hàng giả chủ yếu len lỏi ở chợ truyền thống hay những cửa hàng nhỏ lẻ, thì nay xuất hiện công khai trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, livestream bán hàng, thậm chí núp bóng những gian hàng có lượt tương tác cao, hình ảnh chuyên nghiệp và quảng cáo bắt mắt. Chính vì thế, trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển quá nhanh, chống hàng giả không còn là nhiệm vụ riêng của cơ quan chức năng mà đòi hỏi sự phối hợp đồng thời từ sàn thương mại điện tử, doanh nghiệp, nền tảng số và chính người tiêu dùng. Trong đó, người tiêu dùng phải trở thành "lá chắn" đầu tiên để tự bảo vệ mình trên môi trường số. Người mua cần cảnh giác với các sản phẩm giá rẻ bất thường, ưu tiên gian hàng chính hãng hoặc đã được xác thực, không nên tin hoàn toàn vào quảng cáo trên livestream hay mạng xã hội.
(CATP) Từ một cuộc thi trong nước ở Mùa 1, cuộc thi được quốc tế hóa từ Mùa 2, tăng vọt quy mô ở Mùa 3 với hàng nghìn đội thi và ra đời hạng mục "Ngân hàng ý tưởng". Ba yếu tố này chính là nền tảng để Cuộc thi "Dữ liệu với cuộc sống - Data for Life" bước vào Mùa 4 năm 2026 với chủ đề "Build Together", tiếp tục nối dài hành trình biến dữ liệu thành nguồn lực phục vụ cuộc sống.