Nhanh chóng phá án
Ngày 15/4, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường (Phòng Cảnh sát kinh tế), Công an TP.HCM cho biết: Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can và lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Lê Thị Thùy Trang và 6 đồng phạm (Nguyễn Văn Hiệp, Tăng Tư Thế, Nguyễn Thị Tuyết Nhung, Phùng Quốc Anh, Nguyễn Thanh Phỉ và Vũ Thị Thuận) về tội "Gây ô nhiễm môi trường" theo quy định tại Điều 235 Bộ luật Hình sự và tội "Mua bán trái phép hóa đơn" theo quy định tại Điều 203 Bộ luật Hình sự. Các quyết định trên đã được Viện Kiểm sát nhân dân TP.HCM phê chuẩn.
Ngày 13/4, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã thi hành lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Lê Thị Thùy Trang và 6 đồng phạm nêu trên theo quy định. Cụ thể, qua công tác nắm tình hình và bằng các biện pháp nghiệp vụ, Cục Cảnh sát môi trường phát hiện một đường dây thu gom và đổ chất thải rắn thông thường (bùn thải từ hệ thống xử lý nước thải, xỉ than, bột đá... từ các chủ nguồn thải trong các lĩnh vực như sản xuất giấy, dệt nhuộm, thuộc da, sản xuất đá granite, chế biến thủy sản, nước giải khát...) ra môi trường.
Các địa điểm chôn lấp rác thải không qua xử lý
Đường dây này do Lê Thị Thùy Trang cầm đầu, hoạt động trên địa bàn rộng, bao gồm TP.HCM và các tỉnh phía Nam, với phương thức, thủ đoạn tinh vi, khép kín. Nhận định đây là vụ việc có tính chất phức tạp, liên quan nhiều đối tượng, xảy ra tại nhiều địa phương, cần nhanh chóng, khẩn trương đấu tranh làm rõ, thực hiện ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công an, Cục Cảnh sát môi trường đã xác lập chuyên án để triệt phá.
Ngày 26/3, Cục Cảnh sát môi trường phối hợp với các Cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an và Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM huy động gần 100 trinh sát, điều tra viên dày dạn kinh nghiệm, chia thành nhiều tổ công tác, tiến hành khám xét khẩn cấp và lập biên bản ghi nhận hiện trường tại 6 địa điểm trên địa bàn TP.HCM và Đồng Tháp.
Kết quả, lực lượng chức năng thu giữ hơn 50.000 USD tiền mặt, gần 2 tỷ đồng, hàng chục giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, 12 CPU máy tính phục vụ hoạt động của các công ty và hàng trăm thùng carton chứa nhiều đồ vật, tài liệu như hồ sơ pháp nhân, hợp đồng, phiếu thu chi, sổ sách, chứng từ kế toán...
Quá trình mở rộng điều tra, đến nay xác định các công ty do Trang điều hành đã đổ thải trái phép tại 11 điểm, với tổng khối lượng hơn 20.160 tấn chất thải rắn ra môi trường.
Lê Thị Thùy Trang
Dựng công ty môi trường làm vỏ bọc
Để qua mặt cơ quan chức năng, Lê Thị Thùy Trang đã thành lập nhiều công ty được cấp giấy phép về môi trường, có chức năng xử lý chất thải nhằm làm vỏ bọc cho hoạt động phi pháp, gồm: Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Môi trường Thịnh Phát, Công ty TNHH Dịch vụ Môi trường Thịnh Phát, Công ty TNHH Thương mại Vận chuyển An Bình và Công ty TNHH Môi trường Đất Xanh Miền Nam.
Các công ty này đều do Trang trực tiếp điều hành, nhưng không đứng tên mà thuê, chỉ đạo nhân viên đứng tên người đại diện theo pháp luật. Cụ thể, Trang thuê Nguyễn Thanh Phỉ, Phùng Quốc Anh, Nguyễn Huy Trường, Nguyễn Tấn Phát đứng tên giám đốc, người đại diện theo pháp luật; thuê Nguyễn Thị Tuyết Nhung, Nguyễn Xuân Tỷ làm kế toán.
Trang sử dụng các công ty này để ký nhiều hợp đồng xử lý chất thải với giá "siêu rẻ”, kết hợp với các đơn vị thu gom, vận chuyển chất thải, tạo thành một mô hình khép kín trong "hệ sinh thái". Chất thải sau khi thu gom từ các chủ nguồn thải sẽ được đổ trực tiếp ra môi trường hoặc Trang thực hiện "động tác giả” nhằm qua mắt cơ quan chức năng bằng cách vận chuyển chất thải về Công ty Đất Xanh Miền Nam (tên cũ là Công ty Nam Thái Dương – có chức năng xử lý chất thải). Theo quy trình, việc xử lý chất thải mất 45 ngày, nhưng thực tế không được xử lý hoặc chỉ xử lý chưa đạt chuẩn, sau đó bị phối trộn rồi vận chuyển đến các điểm đổ thải để chôn lấp hoặc bán cho các khách hàng có nhu cầu bón cây, san lấp mặt bằng nhằm thu lợi bất chính.
Các bị can từ trái qua: Tăng Tư Thế, Phùng Quốc Anh, Nguyễn Văn Hiệp, Lê Thị Thùy Trang, Nguyễn Thanh Phỉ, Vũ Thị Thuận, Nguyễn Thị Tuyết Nhung
Quy trình hoạt động do Trang điều hành như sau: Trang tìm kiếm khách hàng, thỏa thuận giá cả; khi thống nhất, Trang chuyển thông tin khách hàng, giá và loại chất thải cần vận chuyển, xử lý cho Nguyễn Thị Tuyết Nhung (kế toán, thủ quỹ của Công ty Thịnh Phát, Công ty TM Thịnh Phát và Công ty An Bình). Nhận được thông tin, Nhung soạn thảo hợp đồng nguyên tắc. Sau khi ký kết, Nhung tiếp tục chuyển thông tin liên hệ của khách hàng cho Nguyễn Văn Hiệp. Hiệp sẽ liên hệ khách hàng và sắp xếp lịch trình để các tài xế đến nhận chất thải, vận chuyển đến các công ty xử lý như: Công ty Đất Xanh Miền Nam, Công ty Sài Gòn Xanh hoặc Công ty Thành Lập. Cuối cùng, Nhung xuất hóa đơn cho các chủ nguồn thải để thanh toán công nợ.
Để gia tăng lợi nhuận, tối đa hóa nguồn thu bất chính, Trang chỉ đạo Nguyễn Văn Hiệp điều hành xe, cho tài xế vận chuyển chất thải từ các công ty đã ký hợp đồng với Công ty TM Thịnh Phát, Công ty Thịnh Phát, Công ty An Bình và Công ty Đất Xanh Miền Nam, rồi bán trực tiếp số lượng lớn chất thải rắn cho nhiều khách hàng tại TP.HCM và các tỉnh, không qua xử lý.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM xác định, từ năm 2024 đến nay, Trang đã chỉ đạo nhân viên giao chất thải trực tiếp, không qua xử lý, đến hàng chục địa điểm cho nhiều khách hàng tại TP.HCM và các tỉnh như Đồng Tháp, Tây Ninh..., với tổng khối lượng theo sổ sách ghi nhận hơn 20.000 tấn. Kết luận giám định tư pháp của Phân viện Khoa học hình sự - Bộ Công an và giám định viên thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM xác định: các mẫu chất thải thu tại những địa điểm do Trang chỉ đạo đổ thải trái phép đều là chất thải rắn, bắt buộc phải được xử lý trước khi thải ra môi trường.
Cơ quan chức năng lấy mẫu rác thải để giám định nhằm có căn cứ xử lý theo quy định pháp luật
Bên cạnh đó, để cân đối hóa đơn đầu vào, đầu ra và hợp thức hóa khối lượng lớn chất thải chưa qua xử lý, Trang đã ký hợp đồng xử lý chất thải với Công ty Thành Lập, yêu cầu Nhung thống kê doanh thu, chuyển số liệu cho Nguyễn Thanh Phỉ xuất hóa đơn khống về việc xử lý chất thải từ Công ty Thành Lập cho một trong ba công ty: Thịnh Phát, TM Thịnh Phát hoặc Công ty An Bình. Trang đã mua hàng trăm hóa đơn GTGT của Công ty Thành Lập với chi phí từ 3,2% đến 6% trên tổng giá trị hàng hóa trước thuế, nhưng thực tế không có hàng hóa, dịch vụ kèm theo.
Đối với các cá nhân, pháp nhân liên quan khác, Cục Cảnh sát môi trường phối hợp với Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ các hành vi vi phạm, truy xét, củng cố tài liệu, chứng cứ và xử lý theo quy định pháp luật.