Ngày 21/4, TAND TPHCM mở phiên sơ thẩm xét xử bị cáo Bùi Văn Tân (SN 1983) về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và “Mua bán tài liệu của cơ quan tổ chức”. Đồng phạm, Nguyễn Thủy Tiên (SN 1993) , Nguyễn Ngọc Thúy (SN 1985), Võ Đình Thắng (SN 1993), Nguyễn Trung Thông (SN 1999), Trần Văn Sậu (SN 1984), Hà Xuân Phúc (SN 2003), Nguyễn Hữu Oai (SN 1984), Nguyễn Hữu Như (SN 1990), Lê Văn Tới (SN 1981), Trần Thị Như Thúy (SN 1999) bị xét xử về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”; Nguyễn Đình Sùng (SN 1986), Nguyễn Sỹ Toàn (SN 1981) và Nguyễn Thị Kiều Oanh (SN 1977) bị xét xử về tội “Mua bán tài liệu của cơ quan tổ chức”. Phiên toà dự kiến diễn ra từ ngày 21-24/4.
Bị cáo Bùi Văn Tân
Theo cáo trạng, từ năm 2018 đến tháng 12/2023, Bùi Văn Tân đã thành lập 04 địa điểm kinh doanh xe máy gồm: Cửa hàng xe máy Tân Tiến, địa chỉ D3/15B Nguyễn Thị Tú, xã Vĩnh Lộc B, huyện Bình Chánh (nay là xã Tân Vĩnh Lộc), TP.HCM, do Bùi Văn Tân đứng tên chủ hộ kinh doanh. Cửa hàng xe máy Tân Tiến 2, địa chỉ số 02 Quốc lộ 22, xã Bà Điểm, huyện Hóc Môn (nay là xã Bà Điểm), TPHCM, do ông Đinh Quang Hưng (là bạn của Bùi Văn Tân) đứng tên chủ hộ kinh doanh. Công ty TNHH mua bán xe máy Lâm Tới, địa chỉ 67/8 Quốc lộ 13, phường Thuận Giao, thành phố Thuận An, tỉnh Bình Dương (nay là phường Thuận Giao, TPHCM) do Lê Văn Tới đứng tên đại diện theo pháp luật. Công ty TNHH xe máy Thảo Vân, địa chỉ 601 Trường Chinh, phường Tân Thới Nhất, Quận 12 (nay là phường Đông Hưng Thuận) do Nguyễn Thủy Tiên (là quản lý cửa hàng xe máy Tân Tiến 2) đứng tên đại diện theo pháp luật.
Nguyễn Thủy Tiên không tham gia góp vốn kinh doanh tại các cửa hàng xe máy Tân Tiến nhưng là người điều hành mọi hoạt động tại cửa hàng Tân Tiến 2 và đứng tên người đại diện theo pháp luật giúp Tân đối với Công ty TNHH xe máy Thảo Vân. Tiên cũng biết rõ việc Tân mài, đục số khung, số máy của xe không rõ nguồn gốc để bán cho khách hàng. Tiên được hưởng lương do Tân chi trả và được Tân hứa chi thưởng là 200 ngàn đồng/01 xe bán được (nhưng thực tế Tân chưa thanh toán tiền hoa hồng cho Tiên).
Các bị cáo tại tòa
Khoảng cuối năm 2021, nhận thấy thị trường có nhiều xe máy cũ, không giấy tờ, Tân nảy sinh ý định thu mua các xe này, sau đó “hợp thức hóa” bằng cách mua phiếu kiểm tra chất lượng xuất xưởng – vốn là tài liệu hợp pháp do cơ quan chức năng cấp cho xe mới. Để thực hiện, Tân móc nối với các đối tượng trong ngành để mua lại hàng loạt phiếu xuất xưởng còn dư.
Song song đó, Tân thuê Nguyễn Hữu Oai và Nguyễn Hữu Như thực hiện việc mài, đục số khung, số máy nguyên thủy của xe, rồi đục lại theo thông tin trên phiếu xuất xưởng đã mua. Mỗi xe được “làm lại” với giá 1 triệu đồng.
Sau khi hoàn tất, các xe được đưa về cửa hàng, tân trang, sơn sửa, thay thế phụ tùng, tua công-tơ-mét rồi đăng bán dưới dạng “xe lướt”, “bao giấy tờ”. Nhân viên bán hàng được chỉ đạo tư vấn gian dối nhằm tạo lòng tin cho khách. Khi giao dịch thành công, cửa hàng tiếp tục làm thủ tục đăng ký xe thông qua dịch vụ để hoàn tất hồ sơ cho người mua.
Để vận hành trót lọt, Tân phân công cụ thể cho từng người: từ thu mua xe, quản lý giấy tờ, kế toán, kỹ thuật mài đục đến bán hàng. Các bị cáo như Nguyễn Thủy Tiên, Võ Đình Thắng, Nguyễn Ngọc Thúy, Trần Thị Như Thúy, Nguyễn Trung Thông, Trần Văn Sậu, Hà Xuân Phúc… đều biết rõ nguồn gốc xe nhưng vẫn tham gia giúp sức.
Đáng chú ý, Nguyễn Thủy Tiên dù không góp vốn nhưng điều hành cửa hàng Tân Tiến 2 và đứng tên pháp lý cho một công ty theo chỉ đạo của Tân, biết rõ hành vi phạm pháp nhưng vẫn tham gia.
Kết quả điều tra xác định, từ năm 2021 đến khi bị phát hiện, Tân đã mua khoảng 1.500 phiếu xuất xưởng, thuê mài đục khoảng 500 xe, trong đó đã bán trót lọt khoảng 400 xe cho khách hàng. Tổng cộng có 392 bị hại, với số tiền bị chiếm đoạt hơn 15,1 tỷ đồng.
Khám xét các địa điểm liên quan, cơ quan chức năng thu giữ 286 xe máy, trong đó 136 xe bị mài đục số khung, số máy; đồng thời thu giữ hàng nghìn phiếu xuất xưởng. Giám định cho thấy 1.199 phiếu là thật, nhưng bị sử dụng sai mục đích.
Ngoài ra, lực lượng chức năng cũng thu hồi 391 xe từ các bị hại. Nhiều người đã giao nộp phương tiện sau khi phát hiện xe mình mua thực chất là xe không rõ nguồn gốc, bị “phù phép” giấy tờ.
Trong vụ án, Bùi Văn Tân được xác định là chủ mưu, cầm đầu, chịu trách nhiệm chính về toàn bộ hành vi. Các bị cáo khác giữ vai trò đồng phạm với mức độ khác nhau. Riêng nhóm cung cấp phiếu xuất xưởng gồm Nguyễn Đình Sùng, Nguyễn Sỹ Toàn và Nguyễn Thị Kiều Oanh bị truy tố về tội “Mua bán tài liệu của cơ quan, tổ chức” do biết rõ tính chất tài liệu nhưng vẫn bán để trục lợi.
Hành vi của các bị cáo được đánh giá là đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm quyền sở hữu tài sản của người dân, đồng thời làm ảnh hưởng đến hoạt động quản lý nhà nước trong lĩnh vực đăng ký phương tiện. Cơ quan tố tụng nhận định cần xử lý nghiêm minh để răn đe, phòng ngừa chung.