Nhiều dự án lớn được khởi công
Ngày 01/7/2026, TPHCM sẽ khởi công đồng loạt nhiều dự án trọng điểm, nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Theo Sở Xây dựng TPHCM, nhóm dự án lớn được khởi công dịp này đã được HĐND TPHCM thông qua chủ trương đầu tư trước đó. Trong danh sách có dự án công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội và cây xanh công cộng Bến Bạch Đằng, dự án cầu đường Bình Tiên, dự án cao tốc TPHCM - Mộc Bài (giai đoạn 1), dự án nút giao hoàn chỉnh giữa cao tốc Bến Lức - Long Thành với Quốc lộ 50.
Đặc biệt, khởi công các dự án rất lớn như cao tốc đô thị Hồ Tràm - Cảng hàng không quốc tế Long Thành. Đáng chú ý dự án đường vượt biển kết nối Cần Giờ - Vũng Tàu cũng được khởi công. Đây là dự án rất lớn, quy mô sẽ giúp người dân qua lại hai bờ chỉ từ 10 - 20 phút thay vì đi đường bộ 3 - 4 giờ đồng hồ như hiện nay. Ngoài ra dự án cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ (giai đoạn 1) cũng được khởi công; cũng như nhiều dự án đã khởi công trước đó.
Dự án đường và cầu vượt biển kết nối Cần Giờ - Vũng Tàu được kỳ vọng tạo cú hích cho kinh tế biển, du lịch và logistics. Ảnh minh họa
Nếu tính từ 01/7/2025, đến nay chỉ sau 1 năm sáp nhập, TPHCM đã đầu tư khoảng 638.619 tỷ đồng (khoảng 24 tỷ USD) cho 2 hành lang vươn ra biển. Theo đó, các dự án nối tiếp nhau xuất phát từ trung tâm TPHCM - Thủ Thiêm - Long Thành - Hồ Tràm - Vũng Tàu và từ trung tâm thành phố - Cần Giờ. Cả hai hành lang như hai cánh tay nối dài vươn ra Biển Đông và tạo vòng cung ôm quanh vịnh Gành Rái.
Đây là một kế hoạch đầu tư hạ tầng hướng biển lớn nhất từ trước đến nay của thành phố, phản ánh quyết tâm, khát vọng mở rộng không gian phát triển, lấy biển làm động lực tăng trưởng mới.
Chiến lược này đưa TPHCM bước vào một kỷ nguyên bứt phá mạnh mẽ, biến vùng biển Cần Giờ từ một "vùng trũng giao thông", "vùng trũng địa lý” thành một cực tăng trưởng mới, đưa TPHCM trở thành trung tâm kinh tế biển và hàng hải tầm cỡ quốc tế.
Chiến lược này được cụ thể hóa đồng bộ qua 3 mũi nhọn cốt lõi: hạ tầng kết nối siêu khủng, siêu cảng trung chuyển quốc tế và siêu đô thị du lịch lấn biển.
Hai hành lang vươn thẳng ra biển
Tính đến thời điểm hiện tại, hai hành lang vươn ra biển của TPHCM đang tăng tốc, với hàng loạt dự án giao thông mang tính lịch sử đang được triển khai phá thế cô lập của Cần Giờ, kết nối với Bà Rịa - Vũng Tàu.
Đó là tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ (102.430 tỷ đồng); tuyến metro Bến Thành - Thủ Thiêm - Long Thành (211.700 tỷ đồng); tuyến metro số 3 sân bay Long Thành - Vũng Tàu (đang nghiên cứu); cầu Cần Giờ (13.200 tỷ đồng) và mở rộng đường Rừng Sác (19.000 tỷ đồng); nút giao thông Rừng Sác - cao tốc Bến Lức - Long Thành (2.069 tỷ đồng) sẽ xóa bỏ hoàn toàn "sứ mệnh lịch sử" của phà Bình Khánh, kết nối trung tâm thành phố với biển, cả với các tuyến metro kết nối liên vùng. Đặc biệt đường vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu (93.016 tỷ đồng), là siêu công trình cấp đặc biệt dài hơn 14km (bao gồm 7,9km cầu vượt biển và 3,1km hầm ngầm vượt biển) quy mô 6 làn xe. Công trình này kết nối trực tiếp không gian ven biển phía Nam, giúp khép kín hành lang kinh tế ven biển.
Tiến ra biển để phát triển kinh tế biển mạnh mẽ là dự án siêu Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ. Ngày 14/4/2026, UBND TPHCM đã có quyết định chấp thuận nhóm nhà đầu tư dự án này, gồm: Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam - CTCP, Công ty Cổ phần Cảng Sài Gòn và Terminal Investment Limited Holding S.A, tổng số tiền đầu tư cho dự án là 128.872 tỷ đồng (gần 5 tỷ USD).
Cảng Cần Giờ sẽ có tổng chiều dài mặt sông là 7,2km, dự kiến khả năng tiếp cận tàu container trọng tải lớn nhất thế giới hiện nay là 24.000 teus
Trong đó Terminal Investment Limited Holding S.A là thành viên của MSC (hãng tàu container lớn nhất thế giới hiện nay, có trụ sở chính tại Geneva, Thụy Sĩ). Hãng tàu này có năng lực chuyên chở với đội tàu đạt trên 23 triệu TEU/năm, chiếm 18% tổng năng lực vận tải đội tàu thế giới, có các tuyến dịch vụ kết nối tới hơn 500 cảng biển toàn cầu. Tại Việt Nam, MSC hiện có dịch vụ tới hệ thống các cảng container tại Hải Phòng, Đà Nẵng, Cái Mép - Thị Vải..., đồng thời MSC là một trong những nhà khai thác cảng container lớn và đa dạng hàng đầu trên toàn cầu.
Ước tính với sản lượng hàng hóa năm đầu tiên qua siêu cảng Cần Giờ đạt khoảng 2,1 triệu TEU (1 TEU bằng 1 container 20 feet), sau 7 giai đoạn đầu tư, lượng hàng qua cảng trung chuyển quốc tế qua cảng có thể đạt 16,9 triệu TEU vào năm 2047 - bằng một nửa sản lượng Singapore hiện nay. Siêu cảng Cần Giờ dự kiến đóng góp vào ngân sách khoảng 34.000 - 40.000 tỷ đồng/năm cho TPHCM khi hoạt động hết công suất.
Đây là "mảnh ghép" vĩ mô nhằm giành lại vị thế thành phố cảng dẫn đầu khu vực. Song song đó, TPHCM đang đẩy nhanh tiến độ đầu tư Cảng Tổng hợp và container Cái Mép Hạ - giai đoạn 1 (14.867 tỷ đồng) và Cảng Cái Mép Gemadept - Terminal Link giai đoạn 2 (6.000 tỷ đồng). Khi hoàn thành, siêu quần thể cảng biển này có đủ năng lực đón các tàu container lớn nhất thế giới, đủ sức cạnh tranh với các cảng biển lớn nhất khu vực.
Việc thành lập cảng trung chuyển quốc tế tại Cần Giờ cùng với phát triển mạng lưới vận tải trung chuyển, hình thành đầu mối giao thương hàng hải trong khu vực sẽ khuyến khích các hãng tàu khác thiết lập đầu mối trung chuyển tại khu vực, đưa cụm cảng Cái Mép - Cần Giờ lên một tầm cao mới, định vị trên bản đồ hàng hải thế giới. Từ đó, kéo các công ty dịch vụ hàng hải, vận tải, logistics, ngân hàng, bảo hiểm lớn trên thế giới... về đây để lập văn phòng, đặt trụ sở, thúc đẩy hình thành trung tâm tài chính khu vực tại TPHCM trở thành trung tâm tài chính quy mô toàn cầu. Mục tiêu chính là kiến tạo một hệ sinh thái tài chính hiện đại, có tính liên kết vùng mạnh mẽ và thu hút dòng vốn đầu tư quốc tế chiến lược.
Bộ mặt đô thị ven biển của TPHCM vươn tầm đại dương
Hệ thống cảng này cũng hình thành hệ sinh thái Logistics, cảng không hoạt động đơn lẻ mà gắn liền với cấu trúc: Cảng biển - Logistics - Công nghiệp - Đô thị dịch vụ, tạo động lực bứt phá đưa tư duy kinh tế biển của TPHCM chuyển từ "nội địa" sang "vươn tầm đại dương".
Khu đô thị du lịch lấn biển Cần Giờ (Vinhomes Green Paradise) với quy mô lên đến 2.870 ha sẽ làm thay đổi bộ mặt đô thị ven biển của TPHCM đang được đẩy nhanh tiến độ thi công để trở thành một siêu đô thị sinh thái, thông minh theo chuẩn ESG (môi trường - xã hội - quản trị).
Từ đó hình thành tổ hợp kinh tế đêm và nghỉ dưỡng: Dự án hướng tới một trung tâm dịch vụ, thương mại và du lịch hoạt động 24/7 với các điểm nhấn kiến trúc mang tầm biểu tượng (như đề xuất tòa tháp 108 tầng), thu hút dòng khách quốc tế cao cấp.
Điều đặc biệt, khi tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ dài 48,5km (đã được khởi công vào ngày 19/12/2025), dự kiến vận hành vào năm 2028, sẽ giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm TPHCM xuống Cần Giờ chỉ còn 13 phút.
Việc thúc tiến độ Đề án Trung tâm kinh tế biển quốc gia cho thấy TPHCM đang thực sự biến vùng biển Cần Giờ thành một "cửa ngõ tỷ đô", mở rộng không gian sinh tồn và tạo ra xung lực tăng trưởng mới cho cả vùng kinh tế trọng điểm phía Nam trong vài thập kỷ tới.
Khi hai hành lang kết nối TPHCM - Cần Giờ - TPHCM - Long Thành - Hồ Tràm - Vũng Tàu, đặc biệt tuyến metro số 3 Phú Mỹ - Bà Rịa - Vũng Tàu (đang nghiên cứu, liên thông với tuyến Thủ Thiêm - Long Thành), dự kiến người dân từ Trung tâm hành chính mới, Trung tâm Tài chính Quốc tế ở Thủ Thiêm có thể xuống tắm biển Vũng Tàu chỉ trong khoảng 1 tiếng đồng hồ. Còn từ trung tâm Bến Thành đến Cần Giờ cũng khoảng 13 phút bằng đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ, nhanh hơn nhiều nếu di chuyển bằng các phương tiện khác từ trung tâm thành phố về các khu vực Hóc Môn, Tân Bình hay Thủ Đức, thì Cần Giờ không khác gì nội thành TPHCM.
Tất cả dự án hạ tầng giao thông đều kết nối, hội tụ về hai bờ vịnh Gành Rái, khép lại vòng cung bằng dự án đường vượt biển Vũng Tàu - Cần Giờ dài 14km, khởi công vào ngày 02/7.
Với bờ biển dài hơn 110km, kết nối trực tiếp với không gian kinh tế biển chiến lược qua những công trình hạ tầng rất lớn, kết hợp với cụm siêu cảng Cần Giờ - Cái Mép - Thị Vải, TPHCM là cửa ngõ ra biển của cả vùng Đông Nam Bộ mà còn là một trong những cửa ngõ hàng hải quan trọng nhất cả nước. Chiến lược này mở rộng không gian phát triển mới, lấy kinh tế biển làm động lực tăng trưởng mới trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước, với khát vọng đưa TPHCM trở thành siêu đô thị toàn cầu, hiện đại và đáng sống.
Biển là không gian phát triển chiến lược của quốc gia
Ngày 18/6/2025, trước khi sáp nhập, Tổng Bí thư Tô Lâm đã làm việc với lãnh đạo 3 tỉnh thành: TPHCM, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu. Tại buổi làm việc, Tổng Bí thư nhận định việc sáp nhập này là bước chuyển mình mang tính bước ngoặt chưa từng có trong lịch sử phát triển đô thị Việt Nam. Đây là sự tái cấu hình toàn diện không gian phát triển, nơi ba cực kinh tế năng động bậc nhất cả nước hội tụ thành một siêu đô thị - tài chính - công nghiệp - cảng biển. TPHCM mới sẽ là một trung tâm tài chính, thương mại, logistics, công nghiệp công nghệ cao và du lịch biển quy mô khu vực.
Chỉ đạo có tầm chiến lược này có từ Nghị quyết 36-NQ/TW năm 2018 về chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Nghị quyết này đã được Trung ương tổng kết hôm 08/6/2026.
Tại buổi tổng kết này Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đặt ra yêu cầu cao về một nghị quyết mới, trong đó nhấn mạnh biển không chỉ là nơi khai thác tài nguyên hay phát triển một số ngành kinh tế, mà phải được xác định là không gian phát triển chiến lược của quốc gia, nơi hội tụ các lợi ích phát triển, quốc phòng, an ninh, khoa học, công nghệ và hội nhập quốc tế.
(CATP) Bước vào giai đoạn phát triển mới, TPHCM đang chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên năng suất, khoa học và công nghệ (KH-CN), chuyển đổi số và phân bổ nguồn lực hiệu quả; đi đầu cụ thể hóa các nghị quyết về KH-CN, hội nhập, kinh tế tư nhân thành kết quả thực chất. TPHCM phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số giai đoạn 2026 - 2030, xem đó là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, phấn đấu tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân trên 10%/năm, đến năm 2030 GRDP đạt khoảng 200 tỷ USD.