Thông điệp trên được Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng (Bộ Công an), nhấn mạnh tại “Ngày hội Sinh viên An ninh mạng 2026” do Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) phối hợp với Google Việt Nam tổ chức tại TPHCM vào chiều 31/10.
Tội phạm lừa đảo trên mạng vẫn nhắm vào giới trẻ
Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, tội phạm lừa đảo trên không gian mạng vẫn còn diễn biến phức tạp. Dẫn số liệu của Bộ Công an cho thấy trong 11 tháng năm 2025, thiệt hại do tội phạm lừa đảo trực tuyến được ước tính khoảng 6.000 tỷ đồng.
“Ngày hội Sinh viên An ninh mạng 2026” do Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) phối hợp với Google Việt Nam tổ chức Suối Tiên chiều 31/10
Trong giai đoạn 2020–2025, Việt Nam xảy ra 24.295 vụ lừa đảo trực tuyến, gây thiệt hại gần 40.000 tỷ đồng. Đáng chú ý, trong cảnh báo về thủ đoạn tống tiền dưới hình thức “bắt cóc online”, nhóm nạn nhân phổ biến nhất được đề cập là người trong độ tuổi từ 17 đến 20, trùng với độ tuổi của nhiều sinh viên.
Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, dù có khả năng tiếp cận công nghệ nhanh, người trẻ vẫn có thể trở thành nạn nhân của các thủ đoạn lừa đảo khi tham gia học tập, tìm kiếm việc làm hay tương tác trên môi trường trực tuyến. Thực tế đó đặt ra yêu cầu không chỉ về việc phổ cập kỹ năng an toàn số, mà còn về sự tham gia tích cực của những người trẻ có kiến thức, khả năng sáng tạo và tinh thần trách nhiệm trong việc bảo vệ cộng đồng.
Đại tá Quân cho rằng, bên cạnh các giải pháp công nghệ và biện pháp quản lý, nhận thức và kỹ năng của người sử dụng có vai trò đặc biệt quan trọng. Chỉ một quyết định thiếu thận trọng cũng có thể khiến tài khoản bị xâm nhập, dữ liệu cá nhân bị đánh cắp hoặc vô tình trở thành điểm khởi đầu của một vụ lừa đảo trực tuyến.
Đại tá Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng (Bộ Công an)
Vì vậy, việc trang bị kiến thức an ninh mạng cho sinh viên không nên chỉ dừng lại ở những cảnh báo về nguy cơ. Quan trọng hơn, cần khuyến khích người trẻ chủ động học hỏi, thực hành, chia sẻ kiến thức và phát triển những sáng kiến, giải pháp thiết thực. Đó cũng có thể là bước khởi đầu để những sinh viên yêu thích công nghệ khám phá năng lực bản thân và định hướng con đường nghề nghiệp trong lĩnh vực bảo đảm an toàn, an ninh mạng.
Đáng chú ý, Đại tá Nguyễn Hồng Quân chia sẻ an ninh mạng không chỉ là kỹ năng cần có để tự bảo vệ mình trước những rủi ro trực tuyến, mà còn có thể trở thành một hướng đi nghề nghiệp trong tương lai. Mỗi sinh viên trước hết cần trang bị kiến thức, kỹ năng để bảo vệ chính mình, sau đó là bảo vệ người thân và những người xung quanh.
“An ninh mạng không chỉ là câu chuyện tự bảo vệ bản thân, mà còn có thể trở thành công việc, thành nghề nghiệp và là tương lai của chính các bạn. Biết đâu sau này, một trong số các bạn ngồi đây sẽ đảm nhiệm một vị trí quan trọng trong một hệ thống, một tổ chức hay một doanh nghiệp, trực tiếp đóng vai trò là một “lá chắn số” bảo vệ hệ thống đó”, Đại tá Nguyễn Hồng Quân chia sẻ.
Dù trời mưa cũng không ngăn được các bạn sinh viên đến với ngày hội an ninh mạng
Trong bối cảnh AI đang trở thành một phần tất yếu của cuộc sống số hiện đại, Đại tá Nguyễn Hồng Quân cho biết AI có thể mô phỏng trí tuệ của con người, nhưng không thể thay thế lương tri của con người. Theo đó, AI có thể đưa ra thông tin, gợi ý và các phương án hỗ trợ giải quyết vấn đề, nhưng con người vẫn là chủ thể đưa ra quyết định cuối cùng và chịu trách nhiệm về mặt pháp lý, đạo đức đối với quyết định đó.
Vì vậy, trong thời đại số, việc trang bị kiến thức, kỹ năng và tư duy làm chủ công nghệ càng trở nên cần thiết. Mỗi người phải biết sử dụng công nghệ một cách chủ động, có trách nhiệm, phải là người làm chủ công nghệ, làm chủ những công cụ mình sử dụng, chứ không thể phụ thuộc hoàn toàn vào chúng.
Mỗi sinh viên có thể trở thành một “lá chắn số”
Đánh giá cao ý tưởng tổ chức chương trình CyberGuard, Đại tá Nguyễn Hồng Quân cho rằng, sinh viên không chỉ là đối tượng cần được bảo vệ mà còn có thể trở thành lực lượng tích cực tham gia bảo vệ cộng đồng trên không gian mạng. Với khả năng tiếp cận công nghệ nhanh, tư duy sáng tạo và sức lan tỏa mạnh mẽ, sinh viên có nhiều lợi thế để trở thành những tuyên truyền viên về an toàn số, góp phần phổ biến kiến thức, kỹ năng nhận diện và phòng ngừa các nguy cơ đến gia đình, bạn bè và xã hội.
Sự kiện thu hút rất đông sinh viên các trường đại học đến tham dự
Theo Đại tá Nguyễn Hồng Quân, khi một sinh viên biết nhận diện nguy cơ, chủ động bảo vệ tài khoản cá nhân và kịp thời cảnh báo bạn bè về các thủ đoạn lừa đảo, “lá chắn số” đã bắt đầu phát huy tác dụng. Nếu những hành động thiết thực ấy tiếp tục được chia sẻ và nhân rộng, sức mạnh bảo vệ sẽ không còn giới hạn ở từng cá nhân mà từng bước hình thành mạng lưới phòng vệ rộng khắp trong cộng đồng.
“Mỗi sinh viên được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng sẽ là một lá chắn số. Mỗi hành động đúng đắn được chia sẻ và lan tỏa sẽ làm cho lá chắn ấy ngày càng bền vững. Và khi hàng chục nghìn sinh viên cùng chung tay, chúng ta sẽ tạo nên sức mạnh to lớn để bảo vệ cộng đồng trên không gian mạng”, Đại tá Nguyễn Hồng Quân nhấn mạnh.
Mỗi sinh viên có thể trở thành một “lá chắn số”
Đại tá Nguyễn Hồng Quân mong rằng chương trình CyberGuard sẽ góp phần khuyến khích sinh viên chủ động học hỏi, thực hành và chia sẻ kiến thức về an ninh mạng. Đồng thời phát huy khả năng sáng tạo để đề xuất những sáng kiến, giải pháp thiết thực.
Mỗi sinh viên có thể bắt đầu từ những việc rất cụ thể, như bảo vệ tài khoản và dữ liệu cá nhân, giúp đỡ người thân, bạn bè nhận diện các nguy cơ trực tuyến và tiếp tục tham gia các hoạt động về an toàn số trong nhà trường.