TPHCM: Lợi thế và thách thức từ quy mô lớn
Ngày 12/11/2026, tỉnh Thanh Hóa công bố số liệu tính đến ngày 10/11 là 1.459.046 trên 1.564.183 thửa đất đã đồng bộ lên phần mềm quản lý đã được làm sạch, đạt 93,28%. Trong số này có 1.172.746 thửa đã được đồng bộ để hiển thị thông tin giấy chứng nhận trên VNeID, tăng 55.915 thửa chỉ trong một tuần. Hai ngày sau, các số liệu chi tiết đến từng xã của tỉnh này tiếp tục được công bố. Những con số ấy cho thấy ở chặng cuối, khoảng cách giữa các địa phương không nằm ở khẩu hiệu, mà ở cách tổ chức công việc đến từng thửa đất.
Với TPHCM, các số liệu công khai gần nhất cho thấy Thành phố có gần 3 triệu thửa đất đạt tiêu chí nhóm 1 và hơn 54.600 giấy chứng nhận đã được tích hợp qua VNeID, còn hơn 400.000 thửa cần tiếp tục số hóa; Văn phòng Đăng ký đất đai Thành phố số hóa trung bình khoảng 4.000 hồ sơ mỗi ngày. Trước đó, tại hội nghị sơ kết tháng 7/2026, báo cáo cho biết Thành phố có hơn 4,5 triệu thửa trong cơ sở dữ liệu đất đai.

Đoàn công tác của Bộ Nông nghiệp và Môi trường làm việc với UBND TPHCM
Quy mô này vừa là lợi thế, vừa là thách thức. Hơn 4,5 triệu thửa của TPHCM so với khoảng 1,56 triệu thửa đã đồng bộ của Thanh Hóa hay hơn 1,11 triệu thửa của Đà Nẵng cho thấy mỗi điểm phần trăm ở Thành phố tương ứng với hàng chục nghìn hồ sơ. Tại buổi làm việc ngày 02/11/2026, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Trọng Yên yêu cầu Thành phố hoàn thành chuẩn hóa cơ sở dữ liệu đất đai hiện có trong năm 2026. Trong các khó khăn được Thành phố nêu có khối lượng làm sạch dữ liệu lớn trong khi áp lực tiến độ cao.
Nhiệm vụ của lực lượng Công an Thành phố đã được xác định từ ngày phát động đợt thi đua 03/9: rà soát, đối chiếu thông tin người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, xác thực thông tin và trả kết quả kịp thời. Từ kinh nghiệm của Gia Lai hay Đà Nẵng, có thể thấy giá trị của nhiệm vụ này không chỉ ở việc đối khớp được bao nhiêu, mà còn ở việc khoanh vùng chính xác những hồ sơ chưa khớp, để mỗi phường, xã biết còn bao nhiêu chủ đất cần tìm, bao nhiêu người đứng tên đã mất cần hướng dẫn thân nhân làm thủ tục.
Thành phố cũng đã có một công cụ hỗ trợ cho nhóm hồ sơ này. Theo Quyết định số 7069/QĐ-UBND của UBND TPHCM, người dân có thể nộp hồ sơ đăng ký biến động, trong đó có biến động do thừa kế, tại bất kỳ chi nhánh nào của Văn phòng Đăng ký đất đai, không phụ thuộc nơi có đất. Với những chủ đất "đi làm ăn xa", việc không phải quay về nơi có đất để làm thủ tục là một điều kiện thuận lợi.
Vai trò then chốt của lực lượng công an
Theo Báo cáo số 12486 ngày 29/10/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tính đến ngày 28/10, cả nước có 55.650.555 thửa đạt tiêu chí "đúng, đủ, sạch, sống" trên tổng số 105.196.422 thửa; vẫn còn 14.651.846 thửa đã có dữ liệu nhưng chưa đạt tiêu chí. Trong số các vướng mắc được nêu, có trường hợp chủ sử dụng đất không xác minh được và người đứng tên đã mất nhưng chưa khai nhận thừa kế.
Trên nền chung này, một số địa phương đã vượt lên với tỷ lệ cao. Điểm đáng chú ý là các địa phương này không chỉ công bố con số tổng, mà còn công khai cách làm, số liệu đến từng xã, phường và cả những khó khăn chưa giải quyết được, cung cấp kinh nghiệm tham khảo cho các địa phương khác.
Kinh nghiệm đầu tiên từ Thanh Hóa là đưa số liệu xuống đến từng đơn vị cấp xã. Có thể liệt kê ra như xã Tân Ninh đã làm sạch 34.589 trên 35.841 thửa, đạt 96,51%, đồng thời cấp 625 giấy chứng nhận, gấp 2,1 lần kế hoạch; xã Hoằng Tiến đạt tỷ lệ làm sạch, làm giàu dữ liệu 96,3%, xếp thứ 13 trên 166 xã, phường toàn tỉnh. Bảng xếp hạng đến từng xã tạo ra áp lực minh bạch, mỗi địa phương biết mình đang đứng ở đâu và người dân cũng biết.
Kinh nghiệm thứ hai là không bỏ qua khâu rà soát thủ công. Phòng Kinh tế - Hạ tầng xã Hoằng Tiến huy động lực lượng rà soát từng thửa đất để bảo đảm độ chính xác. Ở một chiến dịch dễ bị cuốn theo tốc độ, việc giữ nguyên tắc rà soát từng thửa là lựa chọn đặt chất lượng lên trước.
Kinh nghiệm thứ ba là phân loại rõ những trường hợp vướng về pháp lý thay vì để chúng nằm lẫn trong khối dữ liệu chung. Thanh Hóa yêu cầu các trường hợp đất giao không đúng thẩm quyền phải được phân loại và báo cáo trước ngày 30/11/2026. Cách làm này không giải quyết ngay vướng mắc, nhưng giúp tách bạch phần dữ liệu có thể làm sạch trong chiến dịch với phần cần cơ chế xử lý riêng.

Người dân thực hiện thủ tục hành chính tại xã Thăng Bình, TP.Đà Nẵng
Kết quả làm sạch dữ liệu cũng được gắn với việc giải quyết thủ tục cho người dân. Toàn tỉnh đã tiếp nhận, giải quyết 11.390 hồ sơ theo phương án tái cấu trúc thủ tục hành chính, tăng 1.303 hồ sơ so với tuần trước, tiết kiệm khoảng 729,2 triệu đồng chi phí xã hội. Một người dân xã Thọ Ngọc nhận xét: "Thủ tục hiện nay rất nhanh chóng và minh bạch".
Trong khi đó tại Đà Nẵng, tính đến ngày 04/11/2026, có 948.424 trên 1.113.066 thửa đất đã đạt tiêu chí "đúng, đủ, sạch, sống", tương đương 85,2%. Cách làm của thành phố này có ba điểm đáng chú ý.
Thứ nhất là gắn việc cập nhật dữ liệu với giải quyết thủ tục hành chính. Mỗi lần người dân thực hiện giao dịch, thửa đất liên quan được kiểm tra và bổ sung dữ liệu. Thứ hai là phương pháp "cuốn chiếu": khu vực nào đo đạc xong thì triển khai ngay kê khai, đăng ký, kiểm tra, nghiệm thu và tạo mã thửa. Thứ ba là công bố xếp hạng tiến độ hằng tuần, với các mốc báo cáo ngày 25/11 và 25/12/2026.
Điểm đáng chú ý nhất với góc nhìn của lực lượng Công an là cách Đà Nẵng xử lý các hồ sơ khó. Chính quyền cấp xã phối hợp với Công an để xác minh thông tin người sử dụng đất, xử lý các trường hợp chủ sử dụng đất đã chết, vắng mặt hoặc thiếu thông tin nhân thân. Khó khăn lớn nhất là "nhiều chủ sử dụng đất đã rời địa phương, đi làm ăn xa". Đây chính là loại hồ sơ mà dữ liệu dân cư do ngành Công an quản lý có thể giúp tìm ra nơi cư trú hiện tại của người có quyền.
Đà Nẵng cũng không giấu những khó khăn của mình. Dữ liệu đất đai bàn giao về địa phương chưa đầy đủ, thiếu thống nhất; việc chuyển đổi từ phần mềm cũ sang hệ thống mới khiến một phần dữ liệu chưa đồng bộ; một số khu vực có tình trạng xâm canh. Song song, Thành phố mở rộng đầu mối phục vụ người dân. Từ ngày 01/8/2026, 20 chi nhánh được cấp giấy chứng nhận, 46 thủ tục đất đai được tái cấu trúc theo Quyết định số 135/2026/QĐ-UBND. Việc nêu thẳng khó khăn cạnh kết quả giúp các cấp chính quyền tập trung đúng chỗ cần gỡ.
Trước đó, Gia Lai cũng là một ví dụ về vai trò của lực lượng Công an trong việc đẩy nhanh tiến độ. Theo số liệu đến ngày 25/9/2026, tỉnh có 1.467.552 thửa đất thuộc nhóm 1, đạt 91%; 53 xã đã đồng bộ 100%; lực lượng Công an đã đối khớp 100% dữ liệu, còn 170.166 thửa chưa xác thực được. Điểm đáng học ở đây là sự rõ ràng, khi toàn bộ dữ liệu đã được đối khớp, phần chưa xác thực được khoanh vùng thành một con số cụ thể. Các cơ quan biết chính xác còn bao nhiêu hồ sơ cần xử lý, thay vì làm việc với một khối dữ liệu không phân loại.
Kinh nghiệm từ các địa phương có điểm chung là công khai số liệu đến cấp xã, rà soát thủ công những hồ sơ khó, phân loại rõ phần vướng pháp lý, và phối hợp chặt với Công an trong xác minh nhân thân. Điều làm nên khác biệt là sự kiên trì áp dụng đến từng thửa đất.
TPHCM chưa công bố số liệu cập nhật sau mốc 30/10. Trong hai tuần còn lại, một bản số liệu công khai đến từng phường, xã, cùng với số hồ sơ chưa đối khớp được với dữ liệu dân cư, sẽ giúp người dân Thành phố thấy rõ chiến dịch đã đi đến đâu. Đó cũng là cách để kết quả ngày 30/11 không chỉ là một tỷ lệ phần trăm, mà là một bản đồ rõ ràng về những gì đã làm được và những gì cần tiếp tục làm trong năm 2027.