(CATP) Sự bùng nổ của các nền tảng mạng xã hội trong những năm gần đây đã kéo theo làn sóng phát triển mạnh mẽ của các thể loại phim ngắn (short video, mini drama). Chỉ vài phút, thậm chí vài chục giây, người xem có thể tiếp cận hàng loạt nội dung được dàn dựng hấp dẫn, kịch tính, đánh trúng tâm lý tò mò và nhu cầu giải trí nhanh của giới trẻ. Tuy nhiên, đằng sau sự tiện lợi và tính giải trí cao ấy là những hệ lụy không nhỏ, đặc biệt khi không ít bạn trẻ rơi vào tình trạng "nghiện" xem phim ngắn, đắm chìm trong các kịch bản hư cấu, từ đó hình thành những ảo tưởng lệch lạc về cuộc sống và dễ sa vào các cạm bẫy ngoài đời thực.
Khi phim ngắn trở thành "thế giới song song"
Không khó để bắt gặp trên các nền tảng TikTok, Facebook Reels hay YouTube Shorts những bộ phim ngắn xoay quanh các mô-típ quen thuộc như: cô gái nghèo bỗng được đại gia để mắt, chàng trai thất nghiệp đổi đời sau một đêm, tình yêu ngôn tình xa hoa, hay những câu chuyện "trả thù” kịch tính với cái kết đầy hào nhoáng. Các nội dung này thường được xây dựng theo hướng lý tưởng hóa cuộc sống, đơn giản hóa con đường thành công, khiến người xem đặc biệt là giới trẻ dễ bị cuốn vào vòng xoáy cảm xúc.
Bạn Nguyễn Thị Thùy C. (sinh viên một trường Cao đẳng tại TPHCM) cho biết: "Mỗi lần lên lớp em thấy các bạn nữ thường tụ tập để bàn luận về các bộ phim ngắn trên mạng xã hội, nhiều bạn còn mong mình sẽ gặp được một chàng trai giống như trong những bộ phim đó và cho rằng các bạn trai xung quanh không ai "xứng" để hẹn hò”.
Phim ngắn chứa nội dung nhảm nhí tràn ngập trên mạng xã hội
Vốn là một cô gái nhút nhát nên từ nhỏ Trần Ngọc A. (ngụ TPHCM) rất ít bạn, sau khi tốt nghiệp có công việc ổn định, thay vì tìm kiếm các mối quan hệ xã hội bên ngoài thì mỗi ngày sau giờ tan làm, chị dành toàn bộ thời gian chỉ để đắm chìm trong thế giới phim ngắn. Có những buổi tối A. xem phim đến 2 - 3 giờ sáng. Sau một thời gian "nghiện" xem phim, A. rơi vào trạng thái buồn chán không thiết tha gì với công việc và cuộc sống khiến gia đình vô cùng lo lắng.
Theo Thạc sĩ tâm lý Nguyễn Ngọc Hiếu (chuyên viên tâm lý trung tâm sức sống trẻ tại TPHCM): "Việc tiếp xúc liên tục những nội dung hư cấu, phi thực tế trong thời gian dài có thể khiến người xem dần đánh mất ranh giới giữa đời sống thật và thế giới ảo. Khi đó, phim ngắn không còn đơn thuần là giải trí mà trở thành nơi trú ẩn cho những ước mơ viển vông, thiếu cơ sở thực tế, đặc biệt là các bạn trẻ vì một số bộ phận người trẻ thường có ít kinh nghiệm sống".
Những cạm bẫy được giăng sẵn
Ngày 24/01, Viện KSND TP.Hà Nội đã ra cáo trạng truy tố Nguyễn Văn Hùng (SN 1998, ngụ Hưng Yên) về tội "hiếp dâm người dưới 16 tuổi. Theo hồ sơ, tháng 7/2025, Hùng làm quản lý cho một quán karaoke ở xã Quốc Oai (Hà Nội). Trong thời gian này, Hùng thường đăng thông tin tuyển dụng trên mạng xã hội nên quen cháu N.T.M (SN 2014), nhưng M. nói dối là sinh năm 2010. Khi nghe M. tâm sự muốn tìm người yêu và việc làm để rời khỏi gia đình, Hùng nảy sinh ý định giao cấu với cháu nên hứa hẹn sẽ xin việc tại quán karaoke nơi mình quản lý.
Nhiều người có thể xem phim ngắn cả ngày lẫn đêm
Sau khi quan hệ với cháu M. 2 lần, Hùng đều dùng điện thoại để ghi hình lại. Tiếp đó, Hùng xin cho M. vào làm tại quán karaoke. Được biết, khi con gái bỏ nhà đi, gia đình M. đã đăng tin tìm kiếm cháu trên mạng xã hội. Có 2 người khách khi đến hát karaoke đã nhận ra M., liền gọi điện thoại cho người nhà. Tháng 8/2025, Hùng bị bắt và chờ xét xử. Được biết, cháu M. rất "nghiện" các thể loại phim ngắn trên Tiktok và thường mơ được giống các nhân vật nữ chính trong phim. Vì vậy, khi gặp Hùng và nghe lời dụ dỗ của đối tượng, bé gái đã làm theo mà không mảy may nghi ngờ.
Không chỉ ảo tưởng về việc gặp "bạch mã hoàng tử" hay "tổng tài" như trong phim ngắn, nhiều bạn trẻ còn tin rằng thành công, giàu sang có thể đến một cách dễ dàng, nhanh chóng như những gì họ xem. Từ đó, họ dễ bị hấp dẫn bởi các lời mời gọi "việc nhẹ lương cao", "đầu tư sinh lời nhanh". Do đó, một số đối tượng dựng lên các kịch bản tương tự phim ngắn như giả danh doanh nhân thành đạt, người nổi tiếng để tiếp cận nạn nhân qua mạng xã hội. Với những lời hứa hẹn ngọt ngào, chúng dụ dỗ nạn nhân chuyển tiền đầu tư, tham gia đa cấp trá hình, thậm chí lôi kéo vào các hoạt động vi phạm pháp luật.
Điển hình như trường hợp của T. (21 tuổi, sinh viên một trường đại học tại TPHCM). Sau thời gian dài xem các phim ngắn về đầu tư tiền ảo và "đổi đời sau một đêm", T. tin rằng mình có thể nhanh chóng kiếm tiền mà không cần nhiều kiến thức. Khi được một người quen trên mạng giới thiệu tham gia nhóm đầu tư với cam kết lợi nhuận cao, T. đã vay mượn hơn 200 triệu đồng để tham gia. Chỉ sau vài tuần, nhóm này biến mất, để lại khoản nợ lớn và cú sốc tâm lý nặng nề cho T.
Ngoài ra, một số phim ngắn còn chứa yếu tố bạo lực, trả thù, vi phạm pháp luật nhưng lại được xây dựng theo hướng "người xấu cũng có lý do", "vi phạm để đạt mục đích là chấp nhận được". Nếu không có khả năng chọn lọc, người xem rất dễ bị ảnh hưởng, từ đó nảy sinh những hành vi lệch chuẩn trong đời sống thực. Theo một cán bộ Công an phụ trách công tác phòng, chống tội phạm trên không gian mạng, thời gian gần đây xuất hiện không ít vụ việc thanh, thiếu niên tham gia các hành vi vi phạm pháp luật xuất phát từ việc bắt chước nội dung trên mạng xã hội, trong đó có phim ngắn. "Các em dễ tin, dễ làm theo những gì thấy trên mạng mà không lường trước hậu quả pháp lý và xã hội", vị cán bộ này cho biết.
Trước những hậu quả khó lường từ phim ngắn trên mạng xã hội, việc quản lý và định hướng cho giới trẻ không thể chỉ đặt lên vai cá nhân người xem. Gia đình cần quan tâm, theo dõi và trò chuyện nhiều hơn với con em mình, giúp các em phân biệt giữa nội dung giải trí và đời sống thực tế. Nhà trường cần tăng cường giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn, giúp học sinh, sinh viên có khả năng tư duy phản biện và chọn lọc thông tin.