(CATP) Thời gian qua, Chuyên đề Công an TPHCM đã có bài phản ánh phần đất có diện tích 122,6 m2 và tài sản gắn liền với đất là căn nhà số 1275 Cách Mạng Tháng Tám, thuộc thửa đất số 163, tờ bản đồ số 34 (phường Thủ Dầu Một, TPHCM), trong quá trình đo đạc và thẩm định, cơ quan chuyên môn lại đưa ra 3 Mảnh trích đo địa chính, có số liệu... khác nhau.
Trong đơn khởi kiện từ năm 2023, bà Võ Thị Anh Bình đề nghị TAND thành phố (TP) Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương - nay là TAND khu vực 15, TPHCM, buộc bị đơn là bà Bồ Thị Kim Sa, địa chỉ số 1255/24 Cách Mạng Tháng Tám, thuộc thửa đất số 178, tờ bản đồ số 34, diện tích 94,5 m2, phải tháo dỡ công trình xây dựng lấn chiếm phần đất của bà Bình (bao gồm móng, đà kiềng, tường chồng tường) để trả lại diện tích đất lấn chiếm khoảng 10,35 m2 (dài 23m, rộng 0,45m). Thứ hai, buộc bà Sa phải làm lại tường rào và cột mốc như hiện trạng ban đầu, bồi thường thiệt hại xảy ra đối với căn nhà số 1275 Cách Mạng Tháng Tám của bà Bình, do việc xây dựng công trình trên đất của bà Sa gây ra.
Theo đó, tại phần quyết định của bản án dân sự sơ thẩm số 35/2026/DS-ST ngày 11/3/2026 (bản án 35/2026) của TAND khu vực 15 đã chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn (bà Võ Thị Anh Bình) đối với bị đơn (bà Bồ Thị Kim Sa), về việc tranh chấp ranh giới bất động sản liền kề và bồi thường thiệt hại về tài sản. Bà Sa có trách nhiệm bồi thường cho bà Bình số tiền 123.526.000 đồng. Ngoài ra, tòa sơ thẩm không chấp nhận phần yêu cầu của bà Bình về việc buộc bà Sa giao trả phần đất có diện tích 9,02 m2. Đình chỉ và trả lại đơn phản tố ngày 15/02/2023 cho bà Sa. Hủy bỏ Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 06/QĐ-BPKCTT ngày 12/12/2022 của TAND TP.Thủ Dầu Một (nay là TAND khu vực 15, TPHCM).
Sau đó, ngày 25/3, Viện Kiểm sát Nhân dân (KSND) khu vực 15, TPHCM đã có quyết định kháng nghị phúc thẩm số 30; đề nghị TAND TPHCM tuyên hủy bản án sơ thẩm của TAND khu vực 15. Căn cứ các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án và lời trình bày của các đương sự tại phiên tòa, Viện KSND đồng cấp nhận thấy bản án số 35/2026 có những vi phạm trong quá trình giải quyết vụ án.
Về Mảnh trích đo địa chính do Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai (VPĐKĐĐ) TP.Thủ Dầu Một xác lập ngày 12/11/2024 (bản án sơ thẩm lại ghi ngày 11/11/2024, là không chính xác), thể hiện phần đất tranh chấp qua đo đạc thực tế theo chỉ ranh của các đương sự có diện tích 2,7 m2 (vị trí khu C của bản vẽ). Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết, Tòa án không thực hiện được việc áp ranh Giấy chứng nhận QSDĐ với ranh đất qua đo đạc thực tế nên đã thực hiện việc áp ranh đất tranh chấp trên bản đồ địa chính chính quy.

Quyết định kháng nghị
Hơn nữa, tại bản vẽ áp ranh bản đồ địa chính do Chi nhánh VPĐKĐĐ số 23 cung cấp cho Tòa án thể hiện, phần đất tranh chấp được chia thành 3 vị trí với 3 diện tích khác nhau, gồm: 1,33 m2 + 1,3 m2 + 0,43 m2. Trong quá trình giải quyết, Tòa án cấp sơ thẩm lại căn cứ bản vẽ áp ranh bản đồ chính quy để xác định phần diện tích ranh lấn chiếm, xác định nguyên đơn (bà Bình) lấn chiếm phần diện tích đất của bà Sa, diện tích 1,33 m2 và bị đơn (bà Sa) lấn chiếm phần diện tích đất của bà Bình diện tích 0,43 m2. Trên cơ sở đó, Tòa án tuyên chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của bà Bình về việc tranh chấp ranh đất, buộc bà Sa thanh toán lại giá trị phần đất lấn chiếm 0,43 m2 để tiếp tục được quản lý, sử dụng ranh đất theo hiện trạng. Phần diện tích đất tranh chấp qua đối chiếu số liệu trên bản vẽ áp ranh (3,76 m2) và số liệu diện tích tranh chấp đã được Tòa án xem xét, giải quyết (1,76 m2) đều không phù hợp với diện tích đất tranh chấp qua đo đạc thực tế là 2,7 m2, đã được xác định tại Mảnh trích đo địa chính ngày 12/11/2024. Bên cạnh đó, khi Tòa án cấp sơ thẩm tuyên bản án nhưng không kèm theo sơ đồ giải quyết tranh chấp dẫn đến việc hiện nay không thể xác định được rõ hiện trạng phần đất tranh chấp đã được Tòa án giải quyết so với diện tích đất tranh chấp đã được xác định qua đo đạc thực tế và qua bản vẽ áp ranh là bao nhiêu!? Phần diện tích đất 1,3 m2 chưa được Tòa án xem xét đánh giá, nhận định là chưa giải quyết hết diện tích đất tranh chấp đã được xác định qua đo đạc thực tế.

Căn nhà của bà Bồ Thị Kim Sa sau khi xử sơ thẩm
Những người dự phiên tòa rất băn khoăn về việc Tòa án cấp sơ thẩm tuyên chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn và buộc bị đơn phải thanh toán giá trị phần đất lấn chiếm cho nguyên đơn để được tiếp tục quản lý, sử dụng nhưng bản án không tuyên rõ vị trí, tứ cận, diện tích đất bị đơn được tiếp tục quyền sử dụng cũng như sơ đồ bản vẽ hiện trạng phần đất tranh chấp là không bảo đảm cho việc thi hành bản án và cấp Giấy chứng nhận QSDĐ cho bị đơn.
Đáng chú ý, bản án nhận định, phần diện tích đất tranh chấp nguyên đơn yêu cầu là 10,3 m2, trừ đi phần diện tích đất 1,33 m2 thì phần diện tích nguyên đơn không được chấp nhận là 9,02 m2, để tuyên không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Bình về việc buộc bà Sa giao trả phần đất có diện tích 9,02 m2 là chưa phù hợp, mâu thuẫn với chính phần giải quyết của Tòa án. Vì vậy, Viện KSND khu vực 15 cho rằng, cần phải lấy diện tích nguyên đơn yêu cầu 10,35 m2 trừ đi phần diện tích đất bị đơn lấn chiếm sang đất nguyên đơn là 0,43 m2, để quyết định phần diện tích đất nguyên đơn không được chấp nhận mới chính xác. Vì theo nhận định và quyết định của Tòa án thì diện tích nguyên đơn không được chấp nhận phải là 9,92 m2.