Chặn lừa tình "7 ngày xây dựng lòng tin"
Tương tự 2 chuyên án ở Lào và Campuchia năm 2025-2026, Công an Việt Nam phối hợp với cảnh sát nước sở tại truy quét các tổ chức lừa đảo dịch chuyển địa bàn qua biên giới từ Manila đến Phnom Penh (Campuchia) giai đoạn 2023-2024.
Theo kết quả điều tra, từ cuối năm 2023 đến đầu năm 2024, một số công dân Việt Nam sang Philippines làm việc cho tổ chức lừa đảo nói trên. Nguyễn Thế Anh (SN 1996, quê Yên Bái) tham gia từ tháng 4/2023, giữ vai trò quản lý, điều hành toàn bộ hoạt động của hơn 80 người Việt dưới sự chỉ đạo của đối tượng người nước ngoài.
Để thực hiện hành vi lừa đảo, Thế Anh trực tiếp cấp máy tính, điện thoại, tài khoản Facebook ảo, giám sát giờ giấc làm việc và cung cấp kịch bản lừa đảo chi tiết cho nhân viên mới học thuộc; Nguyễn Văn Đồng (SN 2000, quê Bắc Giang) tham gia từ tháng 7/2023, chuyên "nuôi" hàng trăm tài khoản Facebook ảo, phục hồi và sửa chữa giao diện khi tài khoản bị khóa để bảo đảm quá trình lừa đảo không gián đoạn.
Lễ khởi công xây dựng trụ sở Trung tâm phòng, chống tội phạm mạng khu vực Châu Á - Thái Bình Dương
Ở khâu tiếp cận nạn nhân, Nguyễn Quang Phương (SN 1995, quê Bắc Giang) xuất cảnh từ sân bay Tân Sơn Nhất sang Philippines đầu năm 2024, đóng vai "doanh nhân thành đạt" trên Facebook, áp dụng kịch bản "7 ngày xây dựng lòng tin" để tiếp cận những phụ nữ trung niên đơn thân. Sau khi chiếm được lòng tin, đối tượng thuyết phục nạn nhân cùng đầu tư Bitcoin trên sàn UNISAT, ban đầu cho rút lợi nhuận đến 30% để tạo sự tin tưởng. Sau đó, khi nạn nhân rót thêm tiền sẽ chặn liên lạc, khóa tài khoản và chiếm đoạt toàn bộ số tiền.
Lực lượng trinh sát Công an Hà Tĩnh đã kiên trì theo dõi, lần tìm dấu vết của đường dây này suốt nhiều tháng. Đến cuối năm 2024, sau khi Bộ Công an Việt Nam phối hợp cung cấp thông tin, Cảnh sát Philippines kiểm tra, truy quét, đẩy đuổi, tổ chức lừa đảo dịch chuyển địa bàn về Phnom Penh (Campuchia) nhằm tránh bị phát hiện.
Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Bộ Công an, Công an Hà Tĩnh đã huy động tổng lực, phối hợp Cảnh sát Campuchia, Cảnh sát Philippines, cơ quan đại diện Bộ Công an tại Campuchia, Đồn Biên phòng cửa khẩu Mộc Bài, Đồn An ninh sân bay Tân Sơn Nhất và Nội Bài, Phòng Cảnh sát hình sự - Công an tỉnh Tây Ninh cùng nhiều đơn vị nghiệp vụ khác đồng loạt ra quân.
Tại Phnom Penh, lực lượng chức năng bắt giữ 30 nghi phạm. Cùng thời điểm, tại sân bay Tân Sơn Nhất và Nội Bài, các tổ công tác khống chế thêm 26 đối tượng vừa từ Philippines về nước. Công an tỉnh Hà Tĩnh sau đó ra quyết định khởi tố 50 bị can về hành vi "lừa đảo chiếm đoạt tài sản".
Chuyên án tại Hà Tĩnh cho thấy một đặc điểm quan trọng của tội phạm lừa đảo xuyên quốc gia: chúng không ở cố định một quốc gia mà sẵn sàng di chuyển từ Philippines sang Campuchia ngay khi bị truy quét, đòi hỏi Cơ quan điều tra Việt Nam phải phối hợp đồng thời với cảnh sát nhiều nước và nhiều lực lượng trong nước như: Biên phòng, An ninh cửa khẩu, Công an địa phương, chứ không chỉ một kênh song phương duy nhất.
Công an lấy lời khai các nghi phạm trong chuyên án tại Bokeo, Lào
Kiến tạo khuôn khổ pháp lý quốc tế
Những chuyên án như ở Lào, Campuchia hay Philippines đều dựa vào các thỏa thuận song phương hoặc phối hợp vụ việc. Nhưng từ cuối năm 2025, Việt Nam đã góp phần kiến tạo một khuôn khổ ở tầm cao hơn.
Ngày 24/12/2024, Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua Nghị quyết số 79/243, chính thức thông qua toàn văn Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng, trong đó quy định công ước được mở cho các quốc gia ký tại Hà Nội năm 2025 và sau đó tại trụ sở Liên hợp quốc ở New York đến hết ngày 31/12/2026. Lễ mở ký diễn ra tại Hà Nội trong 2 ngày 25 và 26/10/2025 với thông điệp "Chống tội phạm mạng - Chia sẻ trách nhiệm - Hướng tới tương lai", lần đầu tiên Việt Nam đăng cai một sự kiện ký kết văn kiện quốc tế của Liên hợp quốc.
Công ước quy định các cơ chế cụ thể mà những vụ án như ở Lào, Campuchia hay Philippines có thể vận dụng: dẫn độ, chuyển giao người bị kết án tù, chuyển giao thủ tục tố tụng, hợp tác qua mạng lưới cơ quan thực thi pháp luật 24/7, tương trợ tư pháp trong tiếp cận, thu thập, chặn thu dữ liệu điện tử, điều tra chung và cơ chế thu hồi tài sản do phạm tội mà có.
Việt Nam đã triển khai đồng bộ các giải pháp pháp lý, kỹ thuật và tuyên truyền xã hội để bảo vệ người dân, doanh nghiệp trên không gian mạng, bao gồm ký và phê chuẩn Công ước Hà Nội, ban hành Luật An ninh mạng 2025, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025, xây dựng mạng lưới giám sát an ninh mạng quốc gia. Không một quốc gia nào có thể đứng một mình trong cuộc đấu tranh chống tội phạm lừa đảo, do đó Bộ Công an luôn ưu tiên thúc đẩy hợp tác với các quốc gia, tổ chức quốc tế trong ứng phó với tội phạm lừa đảo sử dụng công nghệ cao.
Cam kết đó đã được cụ thể hóa bằng một công trình thực địa. Sáng 10/7/2026, tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc (xã Thạch Thất, Hà Nội), Bộ Công an tổ chức Lễ khởi công xây dựng trụ sở Trung tâm phòng, chống tội phạm mạng khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, với sự tham dự của Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Thứ trưởng Bộ Công an; Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Anh Tuấn; Phó Chủ tịch UBND TP.Hà Nội Trương Việt Dũng và bà Delphine Schantz, Trưởng đại diện cơ quan Liên hợp quốc về phòng, chống ma túy và tội phạm (UNODC) khu vực Đông Nam Á - Thái Bình Dương.
Công an tỉnh Tuyên Quang di lý 74 đối tượng bị bắt giữ trong đường dây lừa đảo tại Campuchia từ cửa khẩu quốc tế Mộc Bài
Nếu Công ước Hà Nội tạo lập khuôn khổ pháp lý toàn cầu cho hợp tác phòng, chống tội phạm mạng, thì Trung tâm được khởi công là một trong những minh chứng đầu tiên đưa các cam kết của Công ước vào thực tiễn, trở thành cầu nối hợp tác giữa các quốc gia trong khu vực và trên thế giới. Trung tâm được định hướng theo 5 mục tiêu: trở thành đầu mối thúc đẩy triển khai Công ước Hà Nội và hỗ trợ các quốc gia nội luật hóa; kết nối, chia sẻ thông tin và cảnh báo sớm về phương thức, thủ đoạn tội phạm mạng mới; đào tạo, nghiên cứu nguồn nhân lực chất lượng cao; là diễn đàn hợp tác đa phương giữa cơ quan thực thi pháp luật, tổ chức quốc tế và doanh nghiệp công nghệ; trở thành biểu tượng cho tinh thần hợp tác quốc tế trong ứng phó với các thách thức an ninh phi truyền thống.
Song song với các kênh đối ngoại, tuyến phòng thủ trong nước được củng cố bằng cơ chế phối hợp giữa các bộ, ngành. Ngày 23/6/2026, tại Hà Nội, Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam tổ chức Hội nghị ký kết và triển khai kế hoạch thực hiện Quy chế phối hợp trong công tác phòng, chống lừa đảo trực tuyến. Hai bên thống nhất tăng cường trao đổi thông tin, phối hợp xác minh, phong tỏa, truy vết dòng tiền liên quan đến hành vi lừa đảo và ra mắt Tổ công tác phòng, chống lừa đảo trực tuyến.
Từ chuyên án Manila phối hợp 3 nước đến lễ ký Công ước Hà Nội cho thấy nền tảng của những cơ chế hợp tác đã được thể chế hóa, từ hiệp định song phương, dự án viện trợ kỹ thuật, nhóm công tác chung đến công ước toàn cầu. Khi Công ước Hà Nội dần có hiệu lực và Trung tâm phòng, chống tội phạm mạng khu vực Châu Á - Thái Bình Dương hoàn thành xây dựng, khuôn khổ pháp lý và hạ tầng hợp tác ấy được kỳ vọng sẽ giúp những chuyên án như ở Tonpheung, Bavet hay Manila được phối hợp nhanh hơn, đồng bộ hơn giữa nhiều quốc gia.
(CATP) Từ một căn nhà thuê ở Tonpheung (Lào) đến tòa nhà văn phòng tại Manila (Philippines), các tổ chức lừa đảo trực tuyến có người Việt tham gia liên tục dịch chuyển địa bàn qua biên giới để né tránh sự truy quét. Tuy ma mãnh nhưng chúng vẫn không thoát được lưới pháp luật qua
hành trình phá án xuyên biên giới với những chuyên án tiêu biểu của Công an Việt Nam tại Lào, Campuchia, Philippines vào năm 2025-2026. Đây cũng là bước tiến mới đặt các vụ việc vào khuôn khổ pháp lý toàn cầu sau khi Công ước Hà Nội được ký kết ở Việt Nam.