Chúng thường thuê trọn khách sạn, biệt thự làm nơi tập kết, tổ chức hoạt động lừa đảo nhằm vào các nạn nhân ở nước ngoài. Chuỗi vụ việc xảy ra từ tháng 6 đến nay cho thấy, tại Việt Nam, các nhóm tội phạm này đều sớm bị phát hiện nhờ công tác quản lý cư trú ngay từ cơ sở, trước khi kịp triển khai hoạt động.
Nạn nhân ở xa, dấu vết ở gần
Khoảng 18 giờ 30 ngày 04/11/2026, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an TPHCM (CATP) phối hợp Công an phường Tân Mỹ bất ngờ kiểm tra căn nhà số A2-12, Khu dân cư Everich 3. Tại đây, lực lượng chức năng phát hiện 14 người nước ngoài đang lưu trú nhưng không khai báo tạm trú, gồm 13 người quốc tịch Trung Quốc và một người quốc tịch Ma Rốc. Công an thu giữ 29 máy tính để bàn, 5 máy tính xách tay, 112 điện thoại di động cùng nhiều tập kịch bản nghi được sử dụng để lừa đảo thông qua các sàn chứng khoán ảo.
Theo thông tin CATP công bố ngày 08/11, trước thời điểm kiểm tra, cơ quan Công an ghi nhận nhóm người này có biểu hiện sinh hoạt khép kín: cửa kính căn nhà luôn được dán kín, mỗi ngày chỉ có một người ra ngoài mua thực phẩm, nhu yếu phẩm rồi mang về. Vụ việc hiện đang được xác minh, chưa có quyết định khởi tố. Tuy nhiên, cách thức nhóm này bị phát hiện gợi lại kịch bản của hai vụ việc lớn trước đó tại Thanh Hóa và TP Đà Nẵng: dấu hiệu lưu trú bất thường được lực lượng quản lý xuất nhập cảnh hoặc công an phường phát hiện, chứ không phải từ trình báo của người bị lừa.
Căn nhà số A2-12, Khu dân cư Everich 3, phường Tân Mỹ, TPHCM, nơi 14 người nước ngoài bị phát hiện lưu trú không khai báo tạm trú
Thông thường, một vụ lừa đảo xảy ra trong nước được phát hiện khi người bị hại đến cơ quan công an trình báo. Với các nhóm vừa bị phát hiện, con đường này gần như không tồn tại, bởi nạn nhân đều ở ngoài lãnh thổ Việt Nam. Theo hồ sơ vụ án do Công an tỉnh Thanh Hóa thụ lý, nhóm thuê khách sạn Văn Hoa nhắm đến các nạn nhân tại Nhật Bản, Trung Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), Mỹ, Ấn Độ và Hàn Quốc. Nhóm này chủ trương không tuyển người Việt Nam, đồng thời không nhắm đến nạn nhân trong nước nhằm tránh sự chú ý của cơ quan chức năng.
Trong khi đó, nhóm 13 người nước ngoài tại TP Đà Nẵng, gồm 2 người Trung Quốc và 11 người Indonesia, tổ chức lừa đảo nhắm vào người Indonesia. Các đối tượng giả danh nữ giới trên WhatsApp, Telegram để tạo dựng quan hệ tình cảm, dụ nạn nhân nạp tiền với lý do "thanh toán đơn hàng", sau đó chuyển đổi số tiền chiếm đoạt sang USDT. Quy mô thiệt hại bước đầu cho thấy mức độ nghiêm trọng của các vụ việc: trong ba vụ, hai vụ chưa công bố con số chiếm đoạt; riêng vụ tại Thanh Hóa, số tiền thiệt hại được ước tính khoảng 50 tỷ đồng, với hàng nghìn nạn nhân ở nhiều quốc gia.
Tại Thanh Hóa, đầu mối phát hiện vụ việc là Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an tỉnh. Qua công tác nắm tình hình, đơn vị phát hiện một nhóm người nước ngoài mang nhiều quốc tịch thuê toàn bộ khách sạn Văn Hoa, thuộc phường Nghi Sơn. Nhóm này tổ chức sinh hoạt khép kín, bố trí người canh gác nghiêm ngặt nhằm kiểm soát, hạn chế người lạ tiếp cận.
Máy tính, điện thoại thu giữ tại khách sạn Văn Hoa, phường Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa
Ngày 17/10, lực lượng Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an) tiến hành đột kích khách sạn, bắt giữ 118 người, gồm 113 người nước ngoài (74 người Trung Quốc, 28 người Ấn Độ, 9 người Campuchia, 1 người Malaysia, 1 người Myanmar) và 5 người Việt Nam. Đối tượng được xác định cầm đầu nhóm là Zhao Xuefeng (SN 1987, quốc tịch Trung Quốc).
Số lượng bị can bị khởi tố liên tục tăng qua các đợt công bố thông tin. Cụ thể, ngày 21/10, Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết đã khởi tố 84 người, trong đó có 18 người nước ngoài nhập cảnh trái phép. Đến ngày 25/10, Bộ Công an thông tin cơ quan điều tra đã khởi tố 88 người nước ngoài và 1 người Việt Nam, trong đó có 22 trường hợp nhập cảnh trái phép. Tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ ngày 04/11, đại diện Bộ Công an tiếp tục cho biết cơ quan điều tra đã khởi tố, bắt tạm giam 94 bị can, gồm 90 người nước ngoài và 4 người Việt Nam.
Tại TP Đà Nẵng, vụ việc được phát hiện từ cấp cơ sở, bắt đầu từ những dấu hiệu nghi vấn do Công an phường Điện Bàn Đông phát hiện tại một căn biệt thự có người nước ngoài lưu trú trong Khu đô thị Regal Victoria. Từ thông tin ban đầu này, Phòng Cảnh sát hình sự Công an TP Đà Nẵng phối hợp với Phòng An ninh mạng và Phòng Quản lý xuất nhập cảnh tiến hành kiểm tra, xác minh.
Các mốc thời gian trong hồ sơ cho thấy nhóm này bị phát hiện khi mới hoạt động chưa đầy một tháng. Theo đó, đối tượng cầm đầu Xiong Zhouhua nhập cảnh từ Trung Quốc ngày 27/8, sau đó thuê căn biệt thự vào ngày 09/9. Đến ngày 01/10, nhóm gồm 10 người được chia thành 5 tổ để triển khai hoạt động. Đến 9 giờ 30 ngày 28/10, lực lượng Công an tiến hành kiểm tra căn biệt thự, phát hiện và triệt xóa nhóm đối tượng lừa đảo.
Lực lượng Công an TP Đà Nẵng kiểm tra căn biệt thự tại Khu đô thị Regal Victoria, phường Điện Bàn Đông
Bị truy quét ở Campuchia, dạt sang Việt Nam
Ba vụ việc xảy ra trong tháng 10 và đầu tháng 11 nối tiếp một làn sóng đã xuất hiện từ tháng 6/2026. Ngày 08/6, CATP phát hiện 83 người mang quốc tịch Trung Quốc, phần lớn nhập cảnh trái phép từ Campuchia, thuê lại toàn bộ khách sạn The Emerald Gold tại phường Bình Dương để thiết lập "đại bản doanh", tổ chức lừa đảo người dân Trung Quốc. CATP đánh giá, việc triệt phá kịp thời đã ngăn chặn nguy cơ hình thành một trung tâm lừa đảo công nghệ cao xuyên quốc gia với quy mô lớn.
Cũng trong tháng 6, Công an tỉnh Lào Cai phát hiện một nhóm người Trung Quốc nhập cảnh từ Campuchia qua cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh), sau đó thuê nhiều phòng tại khách sạn Sông Hồng View, thuộc phường Lào Cai. Ngày 12/6, lực lượng trinh sát tiến hành kiểm tra khách sạn, bắt giữ toàn bộ 19 người.
Vụ việc tại Phú Thọ cho thấy rõ nguyên nhân dẫn đến làn sóng dịch chuyển này. Chiều 11/6, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Phú Thọ thông tin, nhóm đối tượng có nguồn gốc từ các tổ chức lừa đảo trực tuyến tại Campuchia. Sau khi bị truy quét, các đối tượng tìm cách dịch chuyển địa bàn sang những quốc gia khác, trong đó có Việt Nam, với âm mưu xây dựng các trung tâm lừa đảo quy mô lớn, hoạt động lâu dài. Theo Công an tỉnh Phú Thọ, Việt Nam được nhóm này lựa chọn do có nhiều khu nghỉ dưỡng, farmstay, biệt thự biệt lập, nằm xa khu dân cư, thuận lợi cho việc tổ chức hoạt động khép kín. Vụ việc cũng bắt đầu từ dấu hiệu bất thường trong hoạt động lưu trú, khi người dân xã Tam Đảo phát hiện một nhóm người nước ngoài tụ tập, gây ồn ào bất thường và thông báo cho Cảnh sát khu vực.
Đáng chú ý, phía sau các "sào huyệt" lừa đảo đều có sự tiếp tay của một số cá nhân trong nước. Theo hồ sơ vụ án tại Thanh Hóa, nhóm người Trung Quốc đã câu kết với một số người Việt Nam thành lập Công ty TNHH Không Gian Kinh Vĩ, có trụ sở tại Bắc Ninh, để thuê khách sạn Văn Hoa và tổ chức hoạt động tại đây từ tháng 6.
Tại TPHCM, trong đợt cao điểm 45 ngày đêm hồi tháng 6, CATP đã khởi tố 8 vụ án với 26 bị can về tội "Tổ chức, môi giới cho người khác ở lại Việt Nam trái phép". Trong số này có 6 chủ, quản lý hoặc nhân viên cơ sở lưu trú và 7 người môi giới. Đáng chú ý, một bị can khai đã ký hợp đồng cho nhóm người nước ngoài thuê nhà từ ngày 01/5, với giá 45 triệu đồng/tháng, thời hạn 2 năm và hưởng lợi 22 triệu đồng.
Trước tình hình trên, CATP khuyến cáo các khách sạn, nhà nghỉ, căn hộ cho thuê cũng như cá nhân kinh doanh dịch vụ cho thuê chỗ ở phải chấp hành nghiêm các quy định về quản lý cư trú đối với người nước ngoài; thực hiện đầy đủ việc kiểm tra giấy tờ, đăng ký và khai báo tạm trú. Mọi hành vi tiếp tay, chứa chấp hoặc tạo điều kiện cho người nước ngoài nhập cảnh, cư trú trái phép đều có thể bị xử lý hình sự theo quy định pháp luật.
Từ khách sạn The Emerald Gold hồi tháng 6, khách sạn Văn Hoa giữa tháng 10, căn biệt thự tại Regal Victoria cuối tháng 10 đến căn nhà dán kín cửa ở Everich 3 đầu tháng 11, các nhóm đối tượng liên tục thay đổi địa bàn, quy mô và cả đối tượng lừa đảo nhắm tới. Tuy nhiên, qua các hồ sơ vụ việc, có thể nhận diện những điểm chung: thuê trọn địa điểm lưu trú, tổ chức sinh hoạt khép kín, kiểm soát chặt chẽ người ra vào. Chính những dấu hiệu bất thường này đã giúp lực lượng chức năng phát hiện, tiếp cận và triệt phá các nhóm đối tượng trước khi có nạn nhân lên tiếng tố giác.
Ngày 07/11, trong thư khen gửi các đơn vị tham gia phá án vụ việc tại Thanh Hóa, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, khẳng định Việt Nam kiên quyết "không để hình thành các tổ chức tội phạm công nghệ cao trên lãnh thổ Việt Nam".
Các vụ việc liên tiếp bị phát hiện cho thấy tội phạm lừa đảo công nghệ cao xuyên quốc gia đang tìm cách dịch chuyển địa bàn, lợi dụng Việt Nam để thiết lập các "đại bản doanh" hoạt động. Đáng chú ý, phía sau các ổ nhóm này còn có sự tiếp tay của một số cá nhân trong nước. Vì vậy, chủ động phát hiện dấu hiệu bất thường, siết chặt quản lý cư trú và xử lý nghiêm các hành vi tiếp tay là giải pháp quan trọng nhằm ngăn chặn tội phạm từ sớm, không để Việt Nam trở thành địa bàn hoạt động của các tổ chức lừa đảo xuyên quốc gia.