Sáng nay (24/10), tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội họp phiên toàn thể ở Hội trường, nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi).
Trình bày Tờ trình về dự án Luật, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, sau hơn 15 năm thi hành, Luật An toàn thực phẩm đã đạt được một số kết quả nhất định. Tuy nhiên, trong quá trình tổ chức thực hiện đã phát sinh một số tồn tại, vướng mắc, bất cập.
Về những nội dung chính của dự thảo luật, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết dự thảo luật gồm 9 chương, 74 điều. Một trong những thay đổi quan trọng trong dự thảo luật là quản lý an toàn thực phẩm, kiểm soát ngay từ khâu sản xuất ban đầu (trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản, thu hái, đánh bắt, khai thác, giết mổ) đến khi sản phẩm ra thị trường. Theo đó, dự thảo luật quy định mức giới hạn quản lý an toàn thực phẩm về mức tồn dư lượng thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật và các tác nhân gây ô nhiễm trong thực phẩm ngay từ khâu sản xuất ban đầu.
Quang cảnh phiên họp
Về điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm trong quá trình sơ chế, chế biến, sản xuất và kinh doanh, bảo quản và lưu thông phân phối đến tay người tiêu dùng: dự thảo luật quy định việc thực hiện giám sát, hậu kiểm trên thị trường trong quá trình lưu thông của thực phẩm; tăng cường vai trò của cơ quan quản lý nhà nước, cơ sở kiểm nghiệm trong công tác kiểm tra, giám sát, chủ động lấy mẫu đối với thực phẩm lưu thông trên thị trường.
Dự thảo luật chuyển đổi tư duy từ bị động sang chủ động trong công tác quản lý an toàn thực phẩm thông qua việc xây dựng hệ thống đánh giá, quản lý và truyền thông nguy cơ nhằm chủ động phòng ngừa, ngăn chặn sự cố. Khi sự cố xảy ra thì truy xuất nguồn gốc, thu hồi và tiêu hủy thực phẩm không an toàn một cách nhanh chóng, hiệu quả thông qua Bộ công cụ đánh giá nguy cơ do Ủy ban Tiêu chuẩn thực phẩm quốc tế hướng dẫn mà nhiều quốc gia trên thế giới đang áp dụng.
Dự thảo luật đã quy định rõ về nội dung hậu kiểm, đối tượng, nguyên tắc, biện pháp hậu kiểm cũng như trách nhiệm của các đoàn kiểm tra, tần suất kiểm tra trên thị trường. Để triển khai kiểm soát nguy cơ của chuỗi cung ứng và tối ưu hóa nguồn lực triển khai, dự thảo luật quy định hệ thống thông tin dữ liệu về an toàn thực phẩm bao gồm: thông tin về vòng đời sản phẩm, cơ sở sản xuất kinh doanh thực phẩm, tổ chức thử nghiệm phục vụ quản lý nhà nước, lịch sử và kết quả thanh tra, kiểm tra, giám sát, các vụ ngộ độc thực phẩm và vấn đề kết nối, chia sẻ dữ liệu thống nhất từ trung ương đến địa phương thông qua cơ sở dữ liệu quốc gia.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan trình bày Tờ trình tóm tắt về dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi)
Dự thảo luật cũng yêu cầu các cơ sở phải cập nhật kiến thức, kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu, đảm bảo điều kiện kinh doanh đáp ứng các điều kiện về an toàn thực phẩm, cũng như tăng cường vai trò của chính quyền địa phương trong việc kiểm tra, giám sát các loại hình kinh doanh, đặc biệt là các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ trên địa bàn.
Để quản lý kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, dự thảo luật quy định trách nhiệm của người bán hàng trên sàn thương mại điện tử, trách nhiệm của cơ sở giao đồ ăn trực tuyến và trách nhiệm của chủ quản nền tảng thương mại điện tử để giám sát việc kinh doanh, truy xuất nguồn gốc, trách nhiệm khi xảy ra ngộ độc thực phẩm hoặc nguy cơ mất an toàn.
Dự thảo luật quy định Bộ Y tế là cơ quan đầu mối giúp Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm. Ủy ban nhân dân các cấp tổ chức thực hiện quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm trong phạm vi địa phương theo hướng thống nhất một đầu mối tại mỗi cấp.
Các ĐBQH tại hội trường
Trình bày báo cáo tóm tắt thẩm tra về dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải cho biết, Ủy ban ghi nhận hồ sơ dự án đã đề xuất nhiều chính sách mới theo hướng hiện đại, phù hợp với thông lệ quốc tế, đặc biệt là chuyển từ quản lý tương đối đồng đều sang quản lý dựa trên mức độ rủi ro, quản lý theo chuỗi và áp dụng tiền kiểm có trọng tâm đối với sản phẩm có nguy cơ cao, hậu kiểm đối với sản phẩm ít nguy cơ, tần suất thanh tra căn cứ vào đặc điểm của sản phẩm, mức độ rủi ro và lịch sử tuân thủ.
Cơ quan chủ trì soạn thảo cũng đã tích cực cầu thị, tiếp thu phần lớn ý kiến tham gia thẩm tra và thể hiện lại tại dự thảo luật mới nhất. Tuy nhiên, Ủy ban đề nghị tiếp tục rà soát một số vấn đề như tính khả thi, về hài hòa giữa quản lý và kiến tạo phát triển, tính thống nhất của hệ thống pháp luật, mô hình một đầu mối quản lý nhà nước, quyền và nghĩa vụ bảo vệ người tiêu dùng; về hành vi bị nghiêm cấm; về quy định bắt buộc một số thực phẩm, nhóm thực phẩm phải bổ sung vi chất dinh dưỡng; về chế tài xử lý vi phạm…