(CATP) Sau hơn 1 tuần đưa ra xét xử sở thẩm vụ án liên quan đến sai phạm đặc biệt nghiêm trọng tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa (TP.Ðồng Nai) và Trung tâm Pháp y khu vực Tây Nguyên (tỉnh Ðắk Lắk cũ), ngày 18/9, Tòa án nhân dân TP.Đồng Nai đã tuyên án 42 bị cáo về các tội danh: "Nhận hối lộ", "Môi giới hối lộ" và "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.
Các bị cáo nguyên là Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa, gồm: Bùi Thế Hùng (61 tuổi), bị xử phạt mức án 19 năm 6 tháng tù về các tội "Nhận hối lộ", "Môi giới hối lộ" và "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”; Lê Văn Hùng (55 tuổi) lãnh mức án 18 năm tù và Trần Văn Thành (nguyên Giám đốc Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên) 4 năm tù cùng về tội "Nhận hối lộ".
Phiên tòa xét xử 42 bị cáo trong vụ án đặc biệt nghiêm trọng
Các bị cáo nguyên là Phó Viện trưởng Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa bị xử phạt, gồm: Nguyễn Thành Công (61 tuổi) lãnh 9 năm 6 tháng tù, Nguyễn Hữu Tý (66 tuổi) 4 năm tù cùng về tội "Nhận hối lộ" và tội "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”. Ngoài ra, các bị cáo nguyên là các trưởng khoa, phó khoa tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa cũng bị xử phạt mức án, gồm: Nguyễn Văn Trọng (41 tuổi) 14 năm tù; Nguyễn Thành Quang (64 tuổi) 15 năm 6 tháng tù cùng về các tội: "Nhận hối lộ", "Môi giới hối lộ" và "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”; Lý Thị Hoài Nam (55 tuổi) 8 năm tù về tội "Nhận hối lộ". Các bị cáo khác liên quan trong vụ án cũng lãnh mức án từ 2 năm tù treo đến 7 năm tù giam tùy theo mức độ phạm tội ở từng loại tội khác nhau như: "Nhận hối lộ", "Môi giới hối lộ", "Đưa hối lộ" và tội "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.
Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân TP.Đồng Nai xác định, trong khoảng thời gian từ tháng 01/2016 - 6/2024, các bị cáo: Bùi Thế Hùng, Lê Văn Hùng, Trần Văn Thành cùng các đồng phạm đã ban hành 26 Kết luận giám định tâm thần, 3 hồ sơ bệnh án sai sự thật, chuyển khoa điều trị cho 1 đối tượng điều trị bắt buộc chữa bệnh không đúng quy định với số tiền đưa - nhận hối lộ tùy từng bị cáo từ 20 triệu đồng đến hơn 2 tỷ đồng. Với các hành vi trên, Hội đồng xét xử nhận định các bị cáo là những người đã trưởng thành, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, biết việc nhận hối lộ, đưa hối lộ, môi giới hối lộ, lợi dụng chức vụ, quyền hạn để ban hành những kết luận giám định sai sự thật, bị pháp luật nghiêm cấm. Nhưng do động cơ cá nhân, động cơ vụ lợi, vì tiền mà các bị cáo đã bất chấp pháp luật, thực hiện hành vi phạm tội có tính chất nghiêm trọng, kéo dài thời gian, dẫn đến bỏ lọt tội phạm.
Bị cáo Bùi Thế Hùng lãnh mức án cao nhất là 19 năm 6 tháng tù giam
Theo quy định của pháp luật, Kết luận giám định pháp y tâm thần là kết luận chuyên môn về y học để xác định một người có bị hạn chế, mất năng lực hành vi dân sự vào thời điểm trước, trong, sau khi thực hiện hành vi vi phạm pháp luật và tại thời điểm giám định hay không. Kết luận giám định pháp y tâm thần là một trong những căn cứ để xác định tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự; căn cứ để xác định người thực hiện hành vi vi phạm có phải chịu trách nhiệm hình sự hay không; căn cứ xem xét có buộc người bị điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án có phải bắt buộc điều trị bệnh hay không và thời gian điều trị bắt buộc sẽ được trừ vào thời gian chấp hành án theo quy định Bộ luật Hình sự. Trường hợp kết luận giám định sai còn có thể dẫn đến việc bỏ lọt tội phạm, bỏ khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử vụ án hình sự. Do đó, kết luận giám định pháp y tâm thần có ý nghĩa quan trọng trong hoạt động điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án.
Lợi dụng chính sách nhân đạo của pháp luật đối với người bị bệnh tâm thần, các bị cáo đã vì tiền mà cố tình làm sai lệch hồ sơ giám định để ban hành Kết luận giám định theo hướng có lợi nhất cho người được trưng cầu giám định nhằm đạt được mục đích cá nhân, hưởng lợi bất chính. Hành vi của các bị cáo phạm tội "Nhận hối lộ" và tội "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ” là đặc biệt nghiêm trọng, xâm phạm hoạt động đúng đắn, công khai, minh bạch của Hội đồng giám định pháp y; làm mất uy tín, niềm tin của Nhân dân vào hoạt động giám định pháp y nói riêng và ngành y tế nói chung. Việc các bị cáo cố ý ban hành các Kết luận giám định không đúng tình trạng bệnh của người được trưng cầu giám định đã gây hưởng nghiêm trọng đến hoạt động điều tra, truy tố, xét xử của các cơ quan tiến hành tố tụng.