Thời gian gần đây, trên địa bàn tỉnh Gia Lai liên tiếp xảy ra các vụ lừa đảo với thủ đoạn dựng chuyện mua bán "đá thiên thạch", "kỳ nam" quý hiếm nhằm chiếm đoạt hàng trăm triệu đồng của người dân. Các đối tượng thường đánh vào tâm lý ham lợi nhuận lớn, thiếu hiểu biết về những loại tài sản đặc biệt để giăng bẫy tinh vi, khiến nhiều người nhẹ dạ sập bẫy.
Ngày 16/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Gia Lai cho biết đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Y Phơu Byă (SN 1981, ngụ xã Hòa Sơn, tỉnh Đắk Lắk) cùng Y Đam Mdrang (SN 1993, ngụ xã Dray Bhăng, tỉnh Đắk Lắk) để điều tra về hành vi "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản".
Theo điều tra ban đầu, thông qua người quen giới thiệu, ông Mbon Ha Năm (SN 1971, ngụ xã Đam Rông 4, tỉnh Lâm Đồng) liên hệ với Y Phơu Byă để hỏi mua "đá thiên thạch". Sau khi tìm hiểu trên mạng xã hội về những lời đồn thổi như "đá thiên thạch có thể làm vỡ kính", "làm đông thủy ngân", Byă đã bàn bạc với Mdrang lên kế hoạch dựng màn kịch tinh vi nhằm lừa đảo.
Y Đam Mdrang và tang vật
Để thực hiện kế hoạch, hai đối tượng chuẩn bị sẵn "đá thiên thạch" giả cùng nhiều đạo cụ như gương và ống thủy ngân. Khi ông Mbon Ha Năm và ông Hà Ngọc Kỳ (SN 1970, ngụ tỉnh Lâm Đồng) đến xem hàng tại Đắk Lắk, Byă đặt viên đá lên mặt gương và ống thủy ngân rồi yêu cầu các nạn nhân đứng quan sát từ khoảng cách khoảng 10 mét.
Lợi dụng lúc các nạn nhân mất tập trung, đối tượng nhanh chóng đánh tráo bằng tấm gương đã bị làm vỡ sẵn và ống thủy ngân được làm đông từ trước nhằm tạo cảm giác viên đá có "năng lượng đặc biệt". Tin vào màn thử nghiệm được dàn dựng công phu, ông Hà Ngọc Kỳ đồng ý mua viên "đá thiên thạch" với giá 400 triệu đồng.
Sau khi nhận đủ tiền, các đối tượng lập tức tìm cách rời khỏi hiện trường. Tuy nhiên, trong quá trình bỏ trốn, Y Đam Mdrang bị người dân cùng lực lượng chức năng bắt giữ. Sau đó, Y Phơu Byă cũng đến Công an xã Chư Sê đầu thú và khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội. Lực lượng Công an đã thu giữ toàn bộ số tiền 400 triệu đồng cùng tang vật liên quan để phục vụ công tác điều tra.
Không chỉ với chiêu trò "đá thiên thạch", thời gian qua các đối tượng lừa đảo còn sử dụng thủ đoạn tương tự trong các giao dịch mua bán "kỳ nam", trầm hương quý hiếm.
Trước đó, ông N.H.M. (ngụ Sơn Hòa, tỉnh Đắk Lắk) trình báo với Công an tỉnh Gia Lai về việc bị một nhóm đối tượng lừa chiếm đoạt 300 triệu đồng khi mua "kỳ nam". Theo trình bày của bị hại, ông M. nhận được cuộc gọi từ một người lạ tự xưng vừa nhặt được hai miếng "kỳ nam" tại khu vực suối và muốn bán lại với giá rẻ.
Tin rằng đây là món hàng có giá trị lớn, ông M. đã đến địa điểm hẹn để xem hàng. Tại đây, các đối tượng tổ chức dàn cảnh rất bài bản. Ngoài người trực tiếp bán "kỳ nam", nhóm này còn bố trí người đóng giả "chuyên gia trầm hương" nhằm tạo lòng tin cho nạn nhân.
Y Phơu Byă tại cơ quan Công an
Khi bị hại gửi hình ảnh nhờ thẩm định, những người này lập tức khẳng định đây là "kỳ nam thật", có giá trị lên tới hàng tỷ đồng và hứa hẹn sẽ hỗ trợ tiêu thụ để kiếm lời lớn. Trước những lời khẳng định chắc chắn cùng viễn cảnh lợi nhuận khổng lồ, nạn nhân nhanh chóng bị cuốn vào "cái bẫy" mà các đối tượng giăng sẵn.
Do tin tưởng có thể kiếm lời lớn trong thời gian ngắn, ông M. đã giao 300 triệu đồng để mua "kỳ nam". Tuy nhiên, ngay sau khi nhận được tiền, nhóm đối tượng lập tức cắt liên lạc và biến mất. Khi kiểm tra lại, bị hại mới phát hiện hai mảnh gỗ được bán chỉ là đồ giả nên trình báo cơ quan Công an.
Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, lực lượng Công an tỉnh Gia Lai đã phối hợp với Công an xã Uar nhanh chóng vào cuộc điều tra, xác minh và thu hồi toàn bộ số tiền bị chiếm đoạt.
Theo đánh giá của cơ quan chức năng, điểm chung của các vụ lừa đảo này là các đối tượng đều lợi dụng tâm lý muốn "đổi đời", kiếm lợi nhuận lớn trong thời gian ngắn của người dân. Chúng thường dựng lên những câu chuyện hấp dẫn như vô tình nhặt được "đá thiên thạch", phát hiện "kỳ nam quý hiếm" hay sở hữu vật phẩm có giá trị đặc biệt rồi tìm cách bán lại với giá "hời" để dụ nạn nhân tham gia giao dịch.
Để tạo niềm tin, các đối tượng không ngần ngại đầu tư dàn dựng công phu, từ việc chuẩn bị đạo cụ, tạo hiện trường giả cho đến thuê người đóng vai "chuyên gia thẩm định". Thậm chí, nhiều đối tượng còn tận dụng mạng xã hội để lan truyền các thông tin thiếu kiểm chứng về công dụng thần bí của "đá thiên thạch" hoặc giá trị khổng lồ của "kỳ nam", khiến nhiều người nhẹ dạ tin tưởng.
Trên thực tế, phần lớn nạn nhân trong các vụ việc đều thiếu kiến thức chuyên môn về các loại tài sản đặc biệt này. Khi bị tác động bởi những lời hứa hẹn về khoản lợi nhuận hàng tỷ đồng, nhiều người dễ mất cảnh giác, nhanh chóng giao tiền mà không kiểm tra nguồn gốc, giá trị thật của tài sản.
Cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần hết sức cảnh giác trước các lời mời chào mua bán "đá thiên thạch", "kỳ nam" hoặc những loại tài sản được quảng cáo có giá trị đặc biệt. Đối với các giao dịch có giá trị lớn, người dân cần thực hiện kiểm định độc lập, xác minh rõ nguồn gốc tài sản và tuyệt đối không giao tiền khi chưa có cơ sở pháp lý rõ ràng.
Bên cạnh đó, người dân cũng không nên tin vào những lời đồn thổi thiếu căn cứ trên mạng xã hội về khả năng sinh lời "siêu khủng" từ các loại tài sản hiếm. Mọi giao dịch liên quan đến tài sản có giá trị lớn cần được thực hiện minh bạch, có hợp đồng, chứng từ rõ ràng và thông qua các đơn vị uy tín.
Cơ quan Công an cũng đề nghị người dân khi phát hiện các dấu hiệu nghi vấn lừa đảo cần nhanh chóng trình báo cơ quan chức năng để kịp thời ngăn chặn, xử lý theo quy định của pháp luật, tránh để các đối tượng tiếp tục lợi dụng, gây thiệt hại cho nhiều người khác.