Những ngày buôn làng bất an
Ngồi trước hiên nhà, ông Rôr (người đồng bào Ba Na ở làng Tơ Drăh), lặng lẽ nhớ lại quãng thời gian mình từng tin theo tổ chức tự xưng "Bahnar Đêga Kon Kông". Đó là khoảng tháng 8/2025, khi ông nghe những lời tuyên truyền về một "đạo riêng của người Bahnar", được cho là đã được công nhận và sẽ mang lại cuộc sống tốt đẹp hơn. "Lúc đó, mình thiếu hiểu biết nên nghe người ta nói rồi tin theo. Họ bảo tham gia sẽ được giúp đỡ, không vi phạm pháp luật nên mình làm theo", ông Rôr kể.
Theo lời ông Rôr: Ban đầu, việc tham gia chỉ là những buổi tụ tập nhỏ tại nhà người quen trong làng. Sau đó, ông được giao nhiệm vụ truyền đạo, đọc kinh trong hội nhóm. Mình nghe và tin theo, nhưng càng tham gia sinh hoạt trong hội nhóm càng thấy lo. Mình tham gia hội nhóm trong làng được 3 tuần. Chỉ đến khi Công an đến gặp gỡ, tuyên truyền, vận động, mình mới nhận ra lâu nay mình đi theo là sai.
Không riêng ông Rôr, ông Bái ở cùng làng cũng từng tham gia "Bahnar Đêga Kon Kông". Ông cho biết, mình bị lôi kéo bởi lời tuyên truyền rằng đây là tổ chức hợp pháp và được nhiều người ủng hộ. "Mỗi tuần tụ tập một lần tại nhà người khác trong làng. Nhưng tham gia rồi chẳng có gì thay đổi, cũng không có quyền lợi gì như họ nói", ông Bái nhớ lại.
Trong thời gian một số người dân tham gia hội nhóm trái phép, không khí ở làng Tơ Drăh từng trở nên nặng nề. Một số hộ không còn tích cực tham gia các phong trào ở địa phương, né tránh họp dân, ít giao lưu với cộng đồng. Những cuộc trò chuyện trong làng bắt đầu xuất hiện sự nghi kỵ, chia rẽ.
Công an xã Bờ Ngoong và cán bộ thôn Tơ Drăh đến thăm ông Rôr và ông Bái
Ông Đinh Chroh - Bí thư chi bộ kiêm Trưởng thôn làng Tơ Drăh cho biết, làng có khoảng 360 hộ dân, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 99%. Những năm qua, nhờ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, hệ thống điện, đường bê-tông được đầu tư khang trang, đời sống người dân từng bước ổn định. Tuy nhiên, khi phát hiện một số người bị lôi kéo tham gia tổ chức trái phép "Bahnar Đêga Kon Kông", bà con trong làng rất lo lắng. Nếu không kịp thời ngăn chặn, tà đạo sẽ làm ảnh hưởng đến an ninh trật tự, chia rẽ tình đoàn kết và phá vỡ cuộc sống bình yên vốn có của buôn làng.
Theo cơ quan chức năng, "Bahnar Đêga Kon Kông" không phải là tổ chức tôn giáo hợp pháp mà là hình thức biến tướng do các đối tượng phản động Fulro dựng lên nhằm phục vụ âm mưu chống phá, chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc. Các đối tượng thường sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như núp bóng sinh hoạt tôn giáo để tổ chức tụ tập trái phép; tuyên truyền sai sự thật rằng đây là "đạo riêng của người Bahnar được quốc tế công nhận"; hứa hẹn hỗ trợ tiền bạc, xây dựng nhà thờ, giúp đỡ từ nước ngoài để lôi kéo người tham gia.
Ngoài ra, chúng còn lợi dụng mạng xã hội để liên lạc, phát tán tài liệu có nội dung xuyên tạc, kích động tư tưởng ly khai. Không ít người dân do thiếu hiểu biết pháp luật, đời sống còn khó khăn nên dễ bị tác động bởi những luận điệu sai trái ấy.
Chung tay xây dựng cuộc sống thanh bình
Trước tình hình trên, lực lượng Công an, Mặt trận và các đoàn thể ở xã Bờ Ngoong đã kiên trì bám làng, gặp gỡ từng hộ dân để tuyên truyền, giải thích. Những cán bộ cơ sở hằng ngày đến tận nhà dân, cùng ăn, cùng ở, cùng làm để giúp bà con hiểu rõ bản chất của tổ chức phản động đội lốt tôn giáo.
Một buổi sáng giữa tháng 5, Trung tá Đinh Văn Quyết, cán bộ Công an xã Bờ Ngoong, lại chạy xe vào làng Tơ Drăh để thăm hỏi tình hình mùa màng của ông Rôr. Không chỉ tuyên truyền pháp luật, anh còn hướng dẫn ông làm thẻ bảo hiểm y tế miễn phí và học giấy phép lái xe máy.
"Để người dân từ bỏ tà đạo, điều quan trọng nhất là phải giúp họ hiểu rõ đúng sai, đồng thời hỗ trợ ổn định đời sống để họ không còn bị kẻ xấu lợi dụng. Chúng tôi thường xuyên xuống tận nhà động viên, giải thích để bà con hiểu rằng, các đối tượng phản động đang lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo để kích động chống phá. Khi người dân có niềm tin vào chính quyền và chăm lo làm ăn thì họ sẽ không nghe theo luận điệu sai trái nữa", Trung tá Quyết chia sẻ.
Từ ngày bỏ tà đạo, ông Rôr quay về chăm lo sản xuất
Sau nhiều lần được tuyên truyền, vận động, ông Rôr đã nhận ra sai lầm của mình. Ông chủ động từ bỏ hội nhóm trái phép, quay về tập trung chăm sóc rẫy cà phê và lo cho gia đình.
Ông Bái cũng thay đổi sau khi hiểu rõ bản chất của tổ chức mà mình từng tham gia. Hiện nay, ông tập trung phát triển kinh tế với 1 héc-ta cà phê và 5 sào lúa. Cuộc sống gia đình dần ổn định hơn trước. "Giờ mình chỉ lo làm ăn, chăm con cháu học hành. Có cái ăn, cái mặc rồi thì không còn nghe theo ai xúi giục nữa", ông Bái bộc bạch.
Theo kết quả điều tra của cơ quan Công an, từ năm 2019, các đối tượng Fulro lưu vong đã móc nối, chỉ đạo một số đối tượng trong nước nhằm phục hồi lực lượng, hướng tới mục tiêu thành lập "nhà nước riêng" cho người Bahnar ở Tây Nguyên.
Từ năm 2023 đến nay, các đối tượng tăng cường tuyên truyền, lôi kéo người dân tham gia tổ chức tự xưng "Bahnar Đêga Kon Kông", đồng thời thu thập danh sách gửi ra nước ngoài để phục vụ mục đích kêu gọi sự can thiệp từ bên ngoài.
Mới đây, các đối tượng gồm: Rôh (SN 1963, ở làng Kon Brung, xã Ayun), Thông (SN 1992, ở làng Tơ Drăh, xã Bờ Ngoong), Di (SN 1941, ở làng Ar Quát, xã Lơ Pang) và Đinh Yum (SN 1963, ở làng Tơ Drăh, xã Bờ Ngoong) bị đề nghị truy tố về tội "Phá hoại chính sách đoàn kết". Trong đó, Di và Đinh Yum hiện ở nước ngoài nên bị đề nghị truy tố, xét xử vắng mặt theo quy định pháp luật.
Quá trình điều tra xác định, dưới sự chỉ đạo của các đối tượng cầm đầu, nhiều điểm nhóm đã hình thành tại các xã Ayun và Bờ Ngoong (tỉnh Gia Lai) với hơn 200 người tham gia. Các đối tượng còn tiếp nhận tiền, áo, mũ, băng rôn, huy hiệu từ nước ngoài để phục vụ hoạt động, tổ chức lực lượng. Trong đó, Di và Đinh Yum giữ vai trò cầm đầu, thường xuyên liên lạc, cung cấp tài chính, phương tiện và định hướng hoạt động cho các đối tượng trong nước. Mục đích của nhóm này là lợi dụng vỏ bọc tôn giáo để tuyên truyền, lôi kéo người dân tham gia, từng bước phục hồi tổ chức Fulro và cái gọi là "Tin lành Đêga", qua đó gây chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc.
Trước thực trạng đó, Công an tỉnh Gia Lai đã triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, kịp thời phát hiện và ngăn chặn hoạt động của các đối tượng từ sớm. Song song với đấu tranh, xử lý các đối tượng cầm đầu, công tác tuyên truyền, vận động quần chúng cũng được đẩy mạnh nhằm giúp người dân nâng cao cảnh giác.
Theo ông Đinh Chroh, điều đáng mừng là nhiều người trong làng Tơ Drăh từng bị lôi kéo nay đã quay trở lại với cộng đồng, chăm lo sản xuất và tích cực tham gia các phong trào ở địa phương. Hiện nay, nhiều hộ dân trong làng đã chuyển đổi cây trồng, mở rộng diện tích cà phê, hồ tiêu. Đường làng được bê-tông hóa sạch đẹp, trẻ em đến trường đầy đủ, các hoạt động văn hóa cộng đồng cũng sôi nổi trở lại. "Bây giờ bà con hiểu ra rồi, không còn nghe lời kẻ xấu nữa. Dân làng đoàn kết làm ăn nên cuộc sống yên bình hơn trước", ông Chroh nói.