Hướng đi tất yếu cho lực lượng Cảnh sát Nhân dân trong kỷ nguyên mới

Định hướng đổi mới tư duy, nâng cao năng lực

Tư duy công tác của lực lượng Cảnh sát Nhân dân cần được đổi mới toàn diện theo hướng dựa trên nền tảng nhận thức mới về thực tiễn phát triển đất nước và bối cảnh an ninh, trật tự (ANTT) trong thời đại mới. Đây là quá trình chuyển hóa từ tư duy hành chính - mệnh lệnh sang tư duy quản trị hiện đại; từ phản ứng bị động sang dự báo, chủ động chiến lược; từ lối suy nghĩ khép kín, bảo thủ sang tư duy cởi mở, khoa học, kết nối và hội nhập.

Như Ph. Ăng-ghen từng chỉ rõ: "Một dân tộc muốn đứng vững trên đỉnh cao của khoa học thì không thể không có tư duy lý luận". Vận dụng sáng tạo quan điểm này, đối với lực lượng CSND, tư duy lý luận phải luôn song hành cùng tư duy chính trị và tư duy nghiệp vụ, được phát triển trên cơ sở thực tiễn và khoa học, để không rơi vào tình trạng kinh nghiệm chủ nghĩa hoặc giáo điều cứng nhắc.

Đổi mới tư duy trong lực lượng CSND trước hết là đổi mới nhận thức của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, chỉ huy các cấp - những người có "chức năng" tiếp nhận, chuyển hóa và dẫn dắt tư duy mới trong tổ chức. Lãnh đạo không thể mang tâm thế cũ để quản lý tình huống mới; càng không thể áp dụng tư duy nhiệm kỳ cho những vấn đề mang tính chiến lược lâu dài. Khi tư duy lãnh đạo được mở rộng và nâng cao, thì đường lối, phương pháp và tổ chức thực hiện cũng sẽ được điều chỉnh phù hợp, tạo nên sức sống mới cho tổ chức, bồi đắp niềm tin và sự lan tỏa trong toàn lực lượng.

Giảng viên của Trường ĐH CSND cùng các tác giả nhận giải thưởng Búa liềm Vàng

Tiếp đó, tư duy đổi mới mà lực lượng CSND cần hướng tới phải là tư duy mang tính hệ thống - kết nối giữa đấu tranh phòng, chống tội phạm và phát triển kinh tế - xã hội; giữa nghiệp vụ truyền thống với công nghệ số; giữa mục tiêu bảo đảm ổn định với yêu cầu thích ứng linh hoạt trong bối cảnh kỷ nguyên mới. Tư duy ấy phải vượt ra khỏi "khuôn mẫu hành chính" để trở thành tư duy của một lực lượng bản lĩnh vững vàng, am hiểu pháp luật, tinh thông nghiệp vụ, làm chủ công nghệ, làm chủ không gian số, dự báo chính xác, xử lý hiệu quả, hành động nhanh chóng nhưng có chiều sâu chiến lược.

Muốn đổi mới tư duy hiệu quả, tất yếu phải gắn với nâng cao năng lực. Năng lực ấy không chỉ là trình độ chuyên môn - nghiệp vụ, mà còn bao gồm năng lực chính trị, tư duy chiến lược, năng lực số hóa, năng lực quản trị an ninh phi truyền thống và khả năng thích ứng trước những biến động khó lường trong nước và quốc tế. Mỗi cán bộ, chiến sĩ CSND phải thường xuyên học tập, rèn luyện, cập nhật tri thức mới; có khả năng ứng dụng thành thạo công nghệ, làm chủ dữ liệu, xử lý thông tin và điều hành công việc một cách khoa học, hiện đại, chuẩn mực.

Tuy nhiên, trước yêu cầu, nhiệm vụ ngày càng nặng nề trong tình hình mới, lực lượng CSND cần tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao năng lực toàn diện, nhất là năng lực phân tích, dự báo tình hình; năng lực ứng dụng khoa học - công nghệ; năng lực nghiệp vụ chuyên sâu và năng lực tổ chức phối hợp, hiệp đồng trong điều kiện tác chiến hiện đại. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư với trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, mạng lưới vạn vật kết nối, xe tự hành, thiết bị bay không người lái... đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc xây dựng một lực lượng Cảnh sát "vừa hồng, vừa chuyên", vừa có bản lĩnh chính trị vững vàng, vừa có trình độ khoa học - kỹ thuật và khả năng ứng phó đa dạng với các loại tội phạm mới.

Tuổi trẻ Trường ĐH CSND thực hiện chương trình Thanh niên tình nguyện tại tỉnh Đồng Tháp. Ảnh: AN HÒA

Tóm lại, đổi mới tư duy và nâng cao năng lực là hai quá trình gắn bó biện chứng, không thể tách rời trong chiến lược phát triển lực lượng CSND. Đó là điều kiện nền tảng để CSND thực sự trở thành lực lượng "đi bước trước", như lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhằm giữ vững thế chủ động trong bảo vệ ANTT, đóng góp tích cực vào sự phát triển phồn vinh của quốc gia, dân tộc trong kỷ nguyên mới.

Triển khai đồng bộ, toàn diện

Từ yêu cầu cấp thiết của thực tiễn và trước những thách thức đặt ra trong giai đoạn mới, việc đổi mới tư duy và nâng cao năng lực toàn diện cho lực lượng CSND là nhiệm vụ mang tính chiến lược, cần được triển khai một cách đồng bộ, toàn diện và có chiều sâu, với một số định hướng, giải pháp trọng tâm sau:

Một là, tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với lực lượng CSND. Cần tiếp tục quán triệt sâu sắc nguyên tắc "Đảng lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt đối với CAND" như một nhân tố quyết định mọi thắng lợi của lực lượng. Cấp ủy, tổ chức Đảng trong Công an các cấp cần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu, thực hiện nghiêm công tác kiểm tra, giám sát, giữ vững kỷ luật, kỷ cương. Đồng thời chủ động tham mưu với cấp ủy, chính quyền các cấp trong công tác xây dựng và phát huy vai trò nòng cốt của lực lượng CSND, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân trong sự nghiệp bảo đảm ANTT, đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Hai là, đổi mới căn bản công tác giáo dục, bồi dưỡng, huấn luyện nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, chiến sĩ. Chú trọng đào tạo lực lượng CSND có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng, tinh thông pháp luật và nghiệp vụ, làm chủ công nghệ hiện đại. Tăng cường cập nhật tri thức mới về tội phạm công nghệ cao, tội phạm phi truyền thống, đồng thời gắn kết chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn. Mở rộng hợp tác đào tạo, trao đổi kinh nghiệm với các quốc gia, tổ chức quốc tế có nền an ninh phát triển, xây dựng lực lượng CSND hiện đại, chính quy, tinh nhuệ, đủ sức đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong kỷ nguyên mới.

Màu áo của giảng viên Trường ĐH CSND tại vùng sâu, vùng xa của tỉnh Đồng Nai

Ba là, đổi mới toàn diện công tác chính trị, tư tưởng và tuyên truyền trong lực lượng CSND. Tăng cường giáo dục bản lĩnh chính trị, lý tưởng Cách mạng, lòng trung thành với Đảng, Tổ quốc và Nhân dân. Chủ động phòng ngừa, đấu tranh hiệu quả với các biểu hiện suy thoái, "tự diễn biến", "tự chuyển hóa" trong nội bộ. Làm tốt công tác tuyên truyền, nhân rộng điển hình tiên tiến, gương người tốt, việc tốt, lan tỏa hình ảnh đẹp về người chiến sĩ CSND bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ. Đồng thời xây dựng "hàng rào miễn dịch tư tưởng" vững chắc trước âm mưu, luận điệu xuyên tạc, chống phá của các thế lực thù địch, phản động.

Bốn là, đổi mới mạnh mẽ công tác cán bộ, đáp ứng yêu cầu xây dựng lực lượng CSND chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Thực hiện nghiêm túc, công khai, minh bạch các khâu trong công tác cán bộ, từ tuyển dụng, quy hoạch, bổ nhiệm đến đánh giá, luân chuyển; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với kiểm soát quyền lực; đề cao trách nhiệm cá nhân, nhất là người đứng đầu. Quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ trẻ, cán bộ khoa học - công nghệ, chuyên gia pháp lý, hình sự, kỹ thuật hình sự... có năng lực và đạo đức công vụ. Đồng thời kiên quyết sàng lọc, xử lý nghiêm những cán bộ thoái hóa, biến chất, vi phạm kỷ luật, làm mất niềm tin của Nhân dân.

Năm là, tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phát huy hiệu quả hoạt động và tạo động lực phát triển cho lực lượng CSND. Khẩn trương rà soát, sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan đến nhiệm vụ bảo đảm ANTT, tạo hành lang pháp lý đầy đủ, thống nhất và khả thi. Xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành chặt chẽ, hiệu quả giữa Công an với các cơ quan tư pháp, các bộ, ngành, địa phương. Đổi mới chính sách đãi ngộ, bảo đảm điều kiện công tác, đời sống vật chất, tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ CSND; có chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài, khuyến khích cán bộ cống hiến, gắn bó lâu dài với ngành.