Biến ước mơ an cư thành hiện thực
tại xã Ia Phí, tỉnh Gia Lai, căn nhà mới rộng hơn 50m² của gia đình chị Dương Thị Thành đang bước vào giai đoạn hoàn thiện. Sinh ra trong gia đình có cha tham gia kháng chiến bị nhiễm CĐDC, chị Thành cũng phải gánh chịu di chứng với dị tật gù vẹo cột sống bẩm sinh. Nhiều năm qua, cả gia đình sống trong căn nhà cũ được dựng từ hơn 2 thập kỷ trước, xuống cấp nghiêm trọng, mỗi mùa mưa đến lại thêm nỗi lo nước dột.
Từ nguồn hỗ trợ của Chương trình Xóa nhà tạm, nhà dột nát cùng sự chung sức của cán bộ, chiến sĩ (CBCS) quân đội, ngôi nhà mơ ước của gia đình đang dần thành hiện thực. "Có được căn nhà mới là niềm vui rất lớn đối với gia đình tôi. Nhờ đó, chúng tôi có thêm điều kiện ổn định cuộc sống, yên tâm làm ăn, chăm lo cho con cái", chị Thành xúc động chia sẻ.
Gần đó, tại xã Ia Ly, tỉnh Gia Lai, gia đình ông Nguyễn Văn Tân cũng đang tất bật hoàn thiện căn nhà rộng khoảng 80m². Ông là người nhiễm CĐDC trong thời kỳ kháng chiến, các con cũng mang di chứng nên không thể lao động nặng. Cuộc sống vốn khó khăn lại càng thêm chật vật khi nhiều năm phải sống trong căn nhà xây từ năm 1996, thường xuyên dột nát vào mỗi mùa mưa. Nhờ nguồn kinh phí hỗ trợ của Nhà nước cùng hàng trăm ngày công của CBCS Đại đội 17, Trung đoàn 48, Sư đoàn 320, Quân đoàn 34, người thân và bà con lối xóm, căn nhà mới đang được đẩy nhanh tiến độ, dự kiến hoàn thành vào giữa tháng 7.
Thiếu tá Phạm Văn Tạo - Đại đội trưởng Đại đội 17 - cho biết, đơn vị đang hỗ trợ XD, sửa chữa nhà ở cho 5 hộ gia đình chính sách tại các xã Ia Ly, Ia Phí. Mỗi công trình đều có 7 CBCS trực tiếp tham gia, từ tháo dỡ nhà cũ, vận chuyển vật liệu, đào móng, san nền đến đổ bê-tông và nhiều phần việc khác. Việc hỗ trợ ngày công không chỉ giúp các gia đình giảm đáng kể chi phí thuê nhân công mà còn góp phần đẩy nhanh tiến độ thực hiện để bà con sớm có nơi ở ổn định trước khi mưa xuống.
Thực hiện chủ trương về hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm CĐDC, tỉnh Gia Lai có 79 hộ thuộc diện được hỗ trợ, gồm 54 hộ xây mới và 25 hộ sửa chữa nhà ở. Đến nay, toàn tỉnh đã khởi công 59 căn nhà, trong đó có 42 căn xây mới, 17 căn sửa chữa và đã có 12 căn hoàn thành, 47 căn đang được thi công, còn lại 20 căn sẽ tiếp tục khởi công trong thời gian tới.
Để đẩy nhanh tiến độ, các đơn vị thuộc Quân đoàn 34, Quân khu 5 và Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh đã huy động 327 CBCS trực tiếp tham gia hỗ trợ các gia đình. Theo kế hoạch ban đầu, chương trình chia làm 2 giai đoạn và hoàn thành vào tháng 7/2027. Tuy nhiên, với quyết tâm của địa phương và lực lượng vũ trang, Gia Lai đang phấn đấu hoàn thành toàn bộ 79 căn nhà ngay trong năm 2026.
Được bộ đội giúp sức, nhà của chị Dương Thị Thành (xã Ia Phí, Gia Lai) sắp hoàn thành
Tiếp sức các gia đình vượt qua nỗi đau da cam
không chỉ ở Gia Lai, tinh thần "chung tay dựng mái ấm" cũng đang lan tỏa mạnh mẽ tại tỉnh Quảng Ngãi.
Ngày 26/6, gia đình anh A Lũ ở thôn 6, xã Đăk Kôi đón niềm vui lớn khi căn nhà mới chính thức hoàn thành. Sinh ra trong gia đình có cha tham gia kháng chiến bị nhiễm CĐDC, lúc mới chào đời anh A Lũ đã bị cụt nhiều ngón tay do di chứng. Trước đây, cả gia đình sống trong căn nhà cũ xuống cấp, có nguy cơ đổ sập bất cứ lúc nào.
Ngoài nguồn kinh phí hỗ trợ của Nhà nước, gia đình dành dụm thêm 30 triệu đồng để xây nhà mới. Suốt quá trình thi công, CBCS, cán bộ xã và người dân đã góp sức vận chuyển vật liệu, hỗ trợ ngày công. Ngày bàn giao nhà, chính quyền địa phương còn tặng tivi, giường, nệm cùng nhiều vật dụng thiết yếu để giúp gia đình ổn định cuộc sống.
Cũng tại xã Đăk Kôi, ông A Nêch là con của người tham gia hoạt động kháng chiến bị nhiễm CĐDC. Do di chứng, ông bị động kinh, câm điếc, phải sống phụ thuộc vào người thân. Trước đây, ông ở chung trong căn nhà chật hẹp của bố mẹ và em gái. Khi chương trình hỗ trợ được triển khai, căn nhà mới của ông khởi công từ tháng 5. Do đường vào nhỏ hẹp, phải đi qua cầu treo và nhiều đoạn dốc, việc vận chuyển vật liệu gặp rất nhiều khó khăn. Cán bộ xã cùng người dân đã thay nhau gùi từng bao xi-măng, chở từng viên gạch bằng xe máy vào tận công trình để việc XD không bị gián đoạn.
Theo ông Nguyễn Văn Thủy - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Đăk Kôi, xã vừa tổ chức khánh thành, bàn giao 7 căn nhà cho 7 gia đình là con của người tham gia hoạt động kháng chiến bị nhiễm CĐDC. Các căn nhà được khởi công từ ngày 25/5 và hoàn thành chỉ sau hơn 1 tháng, vượt tiến độ 33 ngày so với kế hoạch tỉnh giao. Mỗi căn nhà có tổng giá trị khoảng 110 triệu đồng. Ngoài nguồn kinh phí của Nhà nước và phần đối ứng của các hộ, xã còn vận động gần 400 triệu đồng từ các nguồn xã hội hóa để hỗ trợ thi công, mua sắm tivi, giường, vật dụng sinh hoạt cho các gia đình.
Toàn tỉnh Quảng Ngãi hiện có 158 trường hợp là con đẻ của người tham gia hoạt động kháng chiến bị nhiễm CĐDC được hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát. Trong đó, 88 căn được xây mới và 70 căn được sửa chữa với tổng kinh phí hơn 7,3 tỷ đồng.
Những ngôi nhà mới ở Gia Lai, Quảng Ngãi tuy khác nhau về diện tích, kiến trúc nhưng đều có chung nền móng được xây lên từ nghĩa tình. Ở đó có sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, sự sẻ chia của cộng đồng, có những giọt mồ hôi của người lính, cán bộ địa phương và bà con lối xóm. Mỗi bao xi-măng được khiêng qua con dốc, mỗi viên gạch được chuyền tay, mỗi ngày công của CBCS đều góp phần xoa dịu phần nào nỗi đau mà CĐDC để lại suốt nhiều thập kỷ. Những mái nhà mới không chỉ giúp các gia đình có nơi ở an toàn để tránh mưa nắng mà còn tiếp thêm niềm tin, động lực để họ vươn lên trong cuộc sống.
Với quyết tâm của các địa phương và sự đồng hành của lực lượng vũ trang, Chương trình Xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm CĐDC đang được đẩy nhanh tiến độ. Những mái ấm nghĩa tình hôm nay sẽ trở thành điểm tựa để nhiều gia đình từng chịu thiệt thòi vì hậu quả chiến tranh có thêm điều kiện ổn định cuộc sống, hướng tới tương lai tốt đẹp hơn.